سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
118
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى)
اعيّرننا البانها و لحومها * و ذلك عاريا ابن ريطة ظاهر يعنى : آيا ما را بر آشاميدن شيرهاى آن شتر و تناول نمودن گوشتهايش ملامت و سرزنش كرده بودى و اين آشاميدن و تناول كردن ننگ و عار است اى پسر ريطه كه بر طرف شونده است . شاهد در كلمه [ ظاهر ] بوده كه به معناى زائل مىباشد . و نيز مانند آنچه در قول ابى ذويب آمده : و عيّرها الواشون انّى اجّها * و تلك شكاة ظاهر عنك عارها يعنى : سخنچينان به آن محبوبه نسبت عيب دادند و بخاطر اينكه من دوستش دارم او را متّهم ساختند ولى اين كلام زشتى است كه عيب آن از تو بر طرف شونده است . شاهد در كلمه [ ظاهر ] است كه به معناى زائل مىباشد . توجيه علامه نسبت بكلام صاحب مفتاح علّامه در شرح مفتاح ميگويد : سلخ گاهى به معناى نزع و كندن است مانند : سلخت الاهاب عن الشاة ( پوست را از گوسفند كندم ) . و زمانى به معناى اخراج مىباشد مانند سلخت الشّاه عن الاهاب ( گوسفند را از پوست بيرون آوردم ) . صاحب مفتاح معناى دوّم را اختيار كرده بنابراين معناى آيه طبق اختيار وى چنين مىشود و آيه لهم الليل نسلخ منه النهار ( و از براهين قدرت حقتعالى اينكه روز را از شب بيرون آورده و شب همه جا را