سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

455

المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى)

عند كما » بيايد . متن : « 137 » و في جواب كيف زيد قل دنف * فزيد استغنى عنه اذ عرف تجزيه و تركيب واو : عاطفه فى جواب : جار و مجرور ، متعلّق به « قل » ، مضاف . كيف : از ادات استفهام ، خبر مقدّم . زيد : مبتداء مؤخّر و جمله « كيف زيد » مضاف اليه براى « جواب » . قل : فعل امر ، فاعلش ضمير « انت » است كه در آن باستتار وجوبى مستتر مىباشد . دنف : خبر است براى مبتداء محذوف و تقديرش : زيد دنف مىباشد . فاء : جواب است براى « ان » مقدّره و تقدير كلام چنين است : ان تقل دنف فزيد استغنى الخ . زيد : مبتداء استغنى : به صيغه ماضى مجهول ، خبر براى « زيد » . عنه : جار و مجرور ، متعلّق به « استغنى » . اذ : به معناى تعليل عرف : به صيغه ماضى مجهول و ضمير نائب فاعلى در آن به « زيد » راجع است . ترجمه : و در جواب « كيف زيد » بگو : دنف ، پس زيد بخاطر معلوم بودنش حذف شده . شرح عربى : و حذف ما يعلم ، من المبتداء و الخبر ، جائز . فحذف الخبر كما تقول : زيد بعد ، قول السّائل ، من عند كما .