سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

454

المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى)

مبتداء بوسيله كما « انّما » يا « الّا » محصور فيه باشد مانند مثالى را كه مصنّف در متن آورده چه آنكه « لنا » خبر است براى « اتباع احمد » و چون « اتباع » بوسيله كلمه « الّا » محصور فيه مىباشد لاجرم تقديم خبر برآن واجب گرديده زيرا اگر خبر را مؤخر آورده و بگوئيم : ما اتّباع احمد الّا لنا چنين توهّم مىشود كه انحصار در خبر است نه در مبتداء در حالى كه غرض حصر در مبتداء مىباشد . قوله : يستوجب التّصديرا : كلمه « يستوجب » يعنى استحقاق داشته باشد . متن : « 136 » و حذف ما يعلم جائز كما * تقول زيد بعد من عند كما تجزيه و تركيب واو : به معناى استيناف . حذف : مضاف ، مبتداء ما : موصوله ، مضاف اليه يعلم : مضارع مجهول ، صله و عائد براى ما جائز : اسم فاعل ، خبر براى « حذف » . كاف : به معناى مثل ما : موصوله تقول : مضارع معلوم صله براى « ما » و عائدش محذوف است و تقدير آن « تقوله » است . زيد : موصوف بعد : ظرف ، متعلّق است به « استقرّ » صفت براى « زيد » . من : استفهاميّه ، مبتداء . عند كما : مضاف و مضاف اليه ، خبر براى « من » . ترجمه : و حذف آنچه معلوم است جايز مىباشد مثل زيدى كه بعد از جمله « من