منه : جارّ و مجرور ، متعلّق باستقرّ ، خبر مقدّم و حرف جارّ به معناى تبعيض است . منقول : مبتداء مؤخّر . كفضل : جارّ و مجرور ، متعلّق باستقرّ ، خبر براى مبتداء محذوف و تقدير كلام چنين است : ذلك كفضل الخ . و اسد : معطوف است به « فضل » . واو : عاطفه . ذو : مضاف . ارتجال : مضاف اليه و متضايفين مبتداء است برخبر محذوف و تقدير كلام چنين مىشود : و منه ذو ارتجال و اين جمله اسميّه معطوف است به جمله و منه منقول . كسعاد : جارّ و مجرور ، متعلّق باستقرّ ، خبر است براى مبتداء محذوف و تقدير كلام چنين است : و ذلك كسعاد الخ . و ادد : معطوف است به « سعاد » . ترجمه : برخى از علم منقول بوده همچون فضل و اسد و بعضى ديگر مرتجل نظير سعاد و ادد شرح عربى : و منه ، اى و من العلم ، علم منقول ، الى العلميّة بعد استعماله فى غيرها من مصدر ، كفضل و اسم عين نحو ، اسد ، و صفة كحارث و فعل ماض كشمّر لفرس و مضارع كيزيد و امر كاصمت لمكان . و منه ، ذو ارتجال ، لم يسبق له استعمال فى غير العلميّة او سبق و جهل قولان ، كسعاد و ادد ، و منه ما ليس بمنقول و لامر تجل ، قال فى الارتشاف : و هو الّذى علميّته بالغلبة .