قوله : فانّه ينتقل عن ملكه : ضمير در [ فانّه ] بمال و در [ ملكه ] به ناذر راجعست . قوله : فانّه لا يزول ملكه به : ضمير در [ فانّه ] به معناى [ شأن ] بوده و در [ ملكه ] به ناذر راجع مىباشد و ضمير در [ به ] به شرط عود مىكند . قوله : فان لم يفعل بقى على ملكه : ضمير در [ لم يفعل ] به ناذر و در [ بقى ] به مال عود كرده و ضمير مجرورى در [ ملكه ] نيز به ناذر بر مىگردد . قوله : و ان حنث : كلمه [ ان ] وصليّه بوده و ضمير فاعلى در [ حنث ] به ناذر راجعست . قوله : و يتفرّع على ذلك : مشاراليه [ ذلك ] انتقال ملك در اوّل و عدمش در مثال دوّم مىباشد . قوله : ابرائه منه : ضمير در [ ابرائه ] به ناذر و در [ منه ] بمال راجعست بنابراين اضافه [ ابراء ] به ضمير از باب اضافه مصدر به مفعول بوده و ضمير فاعلى در آن به زيد راجعست . قوله : فيصحّ فى الاوّل دون الثّانى : مقصود از [ اوّل ] شرط نتيجه و از دوّم شرط فعل مىباشد . متن : ( و لو شرط عليه ) في صيغة العتق ( خدمته ) مدة مضبوطة متصلة بالعتق ، أو منفصلة ، أو متفرقة مع الضبط ( صح ) الشرط و العتق ، لعموم " المؤمنون عند شروطهم " و لأن منافعه المتجددة و رقبته ملك للمولى فإذا أعتقه بالشرط فقد فك رقبته ، و غير المشترط من المنافع ، و أبقى المشترط على ملكه فيبقى استصحابا للملك ، و وفاء بالشرط . شرح فارسى : مرحوم مصنّف مىفرماين :