سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
276
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)
قضاء نمايد يا بعد از اينكه شب مختص بوى فرارسيد قبل از اينكه حقّش را ايفاء نموده وى را طلاق داد حقّ بذمّه مرد باقى مىماند بنابراين اگر دوباره با وى ازدواج كرد يا در صورت رجعى بودن طلاقى در مدت عدّه بوى رجوع نمود بر او واجب است كه از حق وى خود را مستخلص نمايد و اگر تزويج يا رجوع واقع نگرديد اين حق بعنوان مظلمه در عهدهاش مىماند . سپس مىفرماين : و همچنين است صورتى كه مرد از زنيكه بوى ظلم نموده جدا شده و بجاى وى همسرى جديد اختيار كند كه در اينجا نيز حق همسر قبلى به عهده مرد بعنوان مظلمه ثابت مىماند زيرا قضاى آن مستلزم ظلم به همسر جديد مىباشد لاجرم حق تفويت شده قابل قضا نيست . پس از آن مىفرماين : اگر ظلم نسبت به پارهاى از شب باشد بر مرد واجبست مقدار حقّى را كه تضييع نموده ايفاء كند مثلا دو ساعت از شبى را كه اختصاص بيكى از همسران دارد در حقّ وى تفويت نمود و ديرتر نيزد وى رفت لازم است در شبى كه اختصاص به خودش دارد ايندو ساعت را نزد او رفته و در آنجا بماند و پس از ايفاء مقدار حق از پيش زن خارج شده و در جائى دور از باقى زوجات شب را بپايان برساند لازم به تذكر است اگر در مقدار حق شك نمود به اين معنا كه مقدار حق دائر مدار بين اقل و اكثر باشد حكم آنست كه بناء را بر مقدار متيقن يعنى اقل بگذارد از اينرو اگر شك كرد كه دو ساعت بهمسرش ظلم نموده يا سه ساعت بر او لازم است كه فقط دو ساعت را قضاء كرده و نسبت به يك