سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
356
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)
شرط صحيح نيست كلام در اين واقع مىشود كه آيا عقد فاسد است زيرا تراضى بين متعاقدين تنها در صورت وجود شرط فاسد بوده و بدون آن از ايقاع عقد خشنود نبوده و به انشاء آن رضايت ندارند چنانچه در غير نكاح از عقود ديگر كه مشتمل بر شرط فاسد مىباشند حكم همين است . يا بگوئيم عقد صحيح است تنها شرط فاسد مىباشد ، در اين مسئله دو احتمال وجود دارد : احتمال اوّل : آنكه عقد و شرط هردو فاسد باشند و دليل آن اين استكه : عقد تابع قصد مىباشد و قصد حاصل نيست مگر شرط حاصل شود و چون شرط فاسد و غير حاصل است لاجرم باصل عقد نيز قصدى تعلق نگرفته است . و بعبارت ديگر : شرط و عقد يك مطلوب مىباشند بطوريكه اگر شرط تحقق نيابد اصلا عقد مطلوب نبوده قهرا انشاء نيز نشده است پس با انتفاء شرط و فسادش عقد نيز بايد فاسد تلقّى گردد . احتمال دوم : آنكه عقد صحيح و شرط فاسد است و دليل اين احتمال را اينطور تقرير فرمودهاند : چهبسا ديده شده كه عقد نكاح بدون شرط فاسد صحيحست يعنى فقهاء حكم فرمودهاند كه اصل عقد صحيح و شرط آن فاسد است اگرچه در غير نكاح از عقود ديگر اين كلام را قائل نيستند يعنى شرط فاسد را مفسد عقد مىدانند .