و اما عبارت [ او ما ملكت ايمانهنّ ] اين فقره از آيه نيز عام بوده و شامل كنيز و عبد هردو مىشود و هيچ دليلى بر تخصيص آن به كنيز در دست نيست و مجرّد جمع بين صدر و ذيل آيه بدون وجود دليل بر جمع كافى نمىباشد . در نتيجه بايد گفت اظهر همان استكه قائلين بجواز فرموده‌اند . قوله : الى الخصّى : كلمه [ خصى ] بفتح خاء و تشديد ياء و كسر صاد خواجه يعنى كسى كه بيضتين او را كشيده يا آب نموده‌اند مىگويند . قوله : منشأه : يعنى منشأ خلاف . قوله : ظاهر قوله تعالى الخ : اشاره است به استدلال قائلين بجواز نظر . قوله : لموضوع النزاع : مقصود از موضع نزاع نظر زن بر مملوك خواجه و بالعكس مىباشد . قوله : و ما قيل من اختصاصه بالاماء : اشاره است به استدلال قائلين بعدم جواز و جوابشان از دليل قائلين بجواز . ضمير در [ اختصاصه ] به قوله تعالى [ او ما ملكت ] راجعست . قوله : جمعا بينه و بين الامر بغض البصر : ضمير در [ بينه ] به قوله تعالى [ او ما ملكت ] عائد است . قوله : و حفظ الفرج مطلقا : مقصود از مطلقا اين است كه چه نسبت به مملوك خصى و چه غير مملوك . قوله : و لا يرد دخولهنّ : يعنى دخول اماء و كنيزان . قوله : لاختصاصهنّ : يعنى اختصاص [ نسائهن ] .