غضب ( خشم ) چيزى مثل غضب ، سياهى و پليدى در نفس ايجاد نمىكند ؛ غضب نفس را كاملا تغيير مىدهد و آن را از حالت آرامش و صفا به پريشانى و تيرگى ، و از حكمت به حماقت و جنون ، و از شادابى و طراوت به عذاب و خشونت و جفا تبديل مىكند . بر جسم هم تأثير شديدى مىگذارد و در آن خشونت مىكارد و در اعضاى آن بيمارى و ضعف ، ضعف اعصاب ، مانع خوردن و آشاميدن و استراحت و خواب مىگردد . اگر بر انسان غالب شود اسرار وى را فاش و امور نهانى در اعماق نفسش را به رسوايى مىكشاند و وى را عريان ساخته مايهء تمسخر ديگران و ضربه‌هاى دشمنان قرار مىگيرد كه در پى فرصتهاى مناسبند . لذا مىگويند : اگر مىخواهى حقيقت انسانى را بدون پرده و مانعى بشناسى ، او را خشمگين ساز . اين كلام شرح سخن امام صادق ( ع ) است كه فرمود : « هركس خشم خود را بازدارد ، خداوند عيبش را مىپوشاند . » پس خشم بديهاى شخص و عيبهاى باطنىاش را آشكار مىسازد . از ابن مسعود نقل كرده‌اند كه مىگفت : به شكيبايى مردم هنگام خشم ، و امانت او هنگام طمع بنگريد ؛ دربارهء شكيبايى او وقتى كه خشمگين نشد و امانتش وقتى كه طمع نورزيد ، چه نظرى دارى ؟ به نظر راغب ، خشم عبارت است از : « به جوش آمدن خون در قلب به قصد انتقام . » تعريف او جمع بين تأثير نفس و جسم باهم است ؛ چون هيجانى كه به جسم مىرسد و آن را به تحرّك به قصد انتقام وامىدارد ، تنها از سر اراده‌اى است كه از حكمت و عقل سلب شده