الشيخ رسول جعفريان

574

تاريخ سياسى اسلام (سيره رسول خدا ص) (فارسى)

كه آن حضرت به همراه سپاهى به سوى بنى المصطلق حركت كرد . واقدى مىافزايد : در اين جنگ شمار زيادى از منافقان نيز به طمع غنايم و به دليل نزديكى راه آمدند . « 1 » در راه به يكى از جاسوسان دشمن برخوردند ؛ او گفت كه حارث سپاه زيادى فراهم كرده و آمادهء جنگ با شماست . آن حضرت از وى خواست تا اسلام را بپذيرد ؛ او در پاسخ گفت : در اين باره تابع قوم خويش است . آنگاه حضرت دستور دادند تا گردن وى را زدند . خبر كشته شدن اين جاسوس دشمن را به شدت متزلزل كرده و ترساند و شمارى از اعراب را از اطراف حارث پراكند . « 2 » سپاه اسلام در مريسيع فرود آمد ، پرچم مهاجرين در دست عمار قرار گرفت و پرچم انصار در دستان سعدبن عباده ؛ « 3 » دشمن نيز آماده جنگ شده ساعتى تيراندازى شد و پس از آن جنگ تن به تن آغاز شد ؛ دشمن به سرعت درهم پاشيد ، ده نفر كشته و بقيه به اسارت در آمدند . شعار مسلمانان در اين جنگ نظير جنگ بدر اين بود : يا منصور ، امِت ، امِت ، اى پيروز بميران بميران . « 4 » به دنبال خاتمهء جنگ تمامى اموال بنى المصطلق به عنوان غنايم جنگى ضبط شده و گوسفندان و شتران فراوانى ميان جنگجويان تقسيم گرديد . در شمار اسيران جنگ جويره دختر حارث بن ابى ضرار بود كه با خاتمهء جنگ به عقد ازدواج رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم در آمد و به همين علت مسلمانان ، اسيران بنى المصطلق را بدون فديه و يا با فديهء اندك رها كردند « 5 » و چندى نگذشت كه همهء زنان و كودكان به پدرانشان ملحق شدند . بدين ترتيب شورشى ديگر از اعراب ، به سرعت خاتمه يافته و به بركت غنايم جنگى كفار ، وضع اقتصادى مسلمانان بهبودى يافت . گفته‌اند كه پس از خاتمهء جنگ ، بر سر چاه آب ، بر سر برداشتن آب ميان سنان بن و بر و جهجاه بن مسعود درگيرى پيش آمد . سنان انصار را صدا زد و جهجاه مهاجرين را ( گويا با فرياد : يا قريش ! ) از دو گروهى جمعى سلاح بدست فراهم آمدند ؛ رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمودند : اين استغاثهء جاهلى چيست ؟ مسلمان تنها بايد به برادر مظلومش كمك كند . « 6 » پس از آرام گرفتن آن ، عبد الله بن ابّى در گوشه‌اى با جمعى از منافقان مىگفت : شما مردم خودتان به خودتان چنين كرديد ! روز نخست اينان را به ديارتان راه داديد ، آنها را در

--> ( 1 ) . المغازى ، ج 1 ، ص 405 ( 2 ) . سبل الهدى والرشاد ، ج 4 ، ص 487 ( 3 ) . المغازى ، ج 1 ، ص 407 ؛ و اينجا نيز گفته شده : پرچم مهاجران دست ابوبكر بوده ! ( 4 ) . المغازى ، ج 1 ، ص 407 ؛ و گفته شده منصور نام فرشته‌اى بوده است . ( 5 ) . نك : سبل الهدى والرشاد ، ج 4 ، ص 490 ( 6 ) . دربارهء حكم كسى كه اين چنين فرياد استغاثهء جاهلى سر دهد احكام فقهى خاصى گفته شده و چند قول وجود دارد : يكى آن كه كسى كه پاسخ اين گونه فرياد را بدهد ، تعزيراً پنجاه ضربه شلاق بخورد ؛ دوم آن كه ده ضربه شلاق بخورد ؛ سوم تعداد ضربات به اجتهاد امام باشد . نك : سبل الهدى والرشاد ، ج 4 ، ص 504