پروردگارتان براى شما پسران برگزيد و خود فرشتگان را به دخترى اختيار كرد ؟ ! حقاً كه سخنى است بزرگ كه بر زبان مىآوريد . « 1 » جامعهء عرب جاهلى با شنيدن اين كلمات پايه‌هاى اعتقادات خود را سست مىيافت . قرآن در مورد ديگرى گفتار ابراهيم عليه السلام را نقل مىفرمايد : « گفت : چه چيز را مىپرستيد ؟ گفتند : بتانى را مىپرستيم و هميشه نزد آنها معتكفيم و مىمانيم ! ابراهيم گفت : وقتى آنها را مىخوانيد ، مىشنوند ؟ و يا سود و زيانى به شما مىرسانند ؟ ! گفتند : ما پدرانمان را چنين يافتيم كه همين كار را مىكردند و بت مىپرستيدند . » « 2 » شيوه‌اى كه اصحاب پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم در مبارزه با اعتقادات شرك آلود در پيش گرفتند ، مشابه حركت ابراهيم عليه السلام در شكستن بتها و انداختن تبر بر دوش بت بزرگ بود ، حركتى كه مىتوانست به سادگى پايه‌هاى اعتقادى « بت پرستان » را سست كند . « عمرو بن جموح » يكى از رؤساى بنى سلمه در خانهء خود بتى چوبى داشت و آن را عبادت مىكرد چنان كه اشراف چنين مىكردند . برخى از فرزندان او همراه گروهى ديگر از بنى سلمه مسلمان شدند . آنان يك شب بت او را برداشتند و در گودالى انباشته از كثافات انداختند ، فرداى آن شب « عمرو بن جموح » با تلاش زياد ، بت خود را در آن گودال يافته و پس ازتطهير ، آن را بر جاى اول نهاد ؛ شب بعد ، همين ماجرا تكرار شد و او باز بت خود را تطهير كرده بر جاى خود نهاد ، اما بار سوم شمشير خود را برگردن بت آويخت و به او گفت : من نمىدانم چه كسى اين بلا را بر سر تو مىآورد ، اگر خيرى در توهست از خودت دفاع كن ، اين هم شمشير . در آن شب نيز مسلمانان بت را برداشته و آن را همراه سگى مرده در همان گودال انداختند كه فرداى آن ، عمرو از بت پرستى دست كشيد و اسلام را پذيرا شد . او در شعرى خطاب به بت خود گفت : والله إن كُنْتَ الهاً لم تكن * أنت وكلبٌ وَسطَ بئرفى قَرَنْ « 3 » زمانى نيز كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم پس از فتح مكه عمرو بن عاص را براى منهدم كرده بت سواع متعلق به قبيلهء هذيل فرستادند متولى بت گفت : تو قادر بر هدم بت نيستى ! اما وقتى ديد كه عمرو بت را شكست و هيچ اتفاقى نيز نيفتاد گفت : اسلمت لله ، اسلام را پذيرفتم . « 4 » با توجه به اين شرايط فكرى ، معناى خلاء اعتقادى روشن مىشود ، خلائى كه سبب شد اسلام چندان با مشكلات اعتقادى روبرو نشود . البته اين بدان معنا نبود كه اسلام قدرت

--> ( 1 ) . اسراء ، 40 ( 2 ) . شعراء ، 74 - 70 ( 3 ) . السيرة النبويه ، ابن هشام ، ج 1 ، ص 453 - 452 ؛ وفاء الوفاء ، ج 1 ، ص 234 ( 4 ) . المغازى ، ج 2 ، ص 870