ديگر پاسخ منفى داد ! بعد از آن بود كه شخص سائل با بىاعتنايى رد شد . « 1 » خدمات قصى در تشكيل دارالندوه « 2 » و انجام امور رفاهى براى حجاج ، در شهرت قريش تأثير فراوان داشته است . يعقوبى مىنويسد : قصى اوّلين كسى بود كه به قريش عزت داد و فخر آنها را آشكار نمود . « 3 » اضافه بر اين مسؤوليت كليددارى كعبه در ميان قريش ( در عشيرهء قصى ) بوده است و به همين جهت از مناطق مختلف با آنها در ارتباط بوده و اين خود سبب شهرت آنها گرديده است ؛ « 4 » پيداست كه اين شرافت و رياست ، تنها در فرزندان قصى بوده و در اين جهت كسى با آنها منازعه نمىكرده ، جز آن كه مغلوب مىشده است . « 5 » هاشم نيز در جهت حمايت از زوّار بيت الله الحرام ، تلاش فراوان داشت . وى اهل مكه را در اكرام به حجاج تحريك كرده و از آنان مىخواست تا هر كمكى كه مىتوانند به آنها كه زوّار خانهء خدايند ، بكنند . « 6 » قريش گاه مالياتهايى به عنوان حق قريش از زوار مىگرفتند . « 7 » در برابر گفته شده كه قريش بخشى از اموال خويش را تسليم هاشم مىكردند تا در كمك به زوار مصرف كند . « 8 » او در حق قريش نيز خدمات زيادى انجام داد و كاروانهاى تجارتى زمستانى و تابستانى را كه قرآن در سورهء قريش اشاره فرموده ، به راه انداخت و امان نامه‌اى نيز از قيصر براى كاروانها فراهم كرد . « 9 » لذا دربارهء او گفته‌اند : هُو الّذى سنَّ الرَّحيل لقَوْمه * رحل الشتاء و رحلةَ الاصْياف « 10 » « او كسى است كه مسافرت تابستانى و زمستانى براى قوم خود سنت كرد . » ابن عباس مىگويد : آنگاه كه قريش در فشار و گرسنگى به سر مىبرد ، هاشم آنها را جمع كرده و به كار و تجارت آشنا كرد . « 11 » ديگران نيز اشاره كرده‌اند كه هاشم اولين كسى است كه كاروانهاى

--> ( 1 ) . العقدالفريد ، ج 3 ، ص 327 ؛ شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد ، ج 4 ، ص 127 ؛ المحاسن و المساوى ، ج 1 ، ص 121 ( 2 ) . بلوغ الارب ، ج 1 ، ص 235 ؛ حياة محمد ، ص 57 ؛ اين خانه محل مشاورهء قريش در امور مهم و بويژه ، جنگ و ، صلح بوده و گفته‌اند كه افرادى كه سن آنان كمتر از چهل بوده حق شركت در آن را نداشتند . نك : المنمق ، ص 21 ، 19 ، 18 ( 3 ) . تاريخ اليعقوبى ، ج 1 ، ص 240 ؛ و نك : انساب الاشراف ، ج 1 ، ص 50 ( 4 ) . فجرالاسلام ، ص 14 ؛ المنمق ، ص 13 ؛ العصرالجاهلى ، ص 50 ( 5 ) . المحبر ، ص 165 ؛ المنمق ، ص 530 ( 6 ) . نهاية الارب ، ج 16 ، ص 34 ( 7 ) . المفصل ، ج 4 ، ص 21 ( 8 ) . المنمق ، ص 12 - 11 ( 9 ) . يعقوبى ، ج 1 ، ص 243 ؛ الكامل فى التاريخ ، ج 2 ، ص 16 ؛ المنمق ، ص 32 ؛ شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد ، ج 15 ، ص 211 ؛ انساب الاشراف ، ج 1 ، ص 59 ( 10 ) . انساب الاشراف ، ج 1 ، ص 59 ؛ السيرة النبويه ، ج 1 ، ص 125 ؛ و نك : المحبر ، ص 162 ؛ بلوغ الارب ، ج 1 ، صص 307 و 245 ( 11 ) . مجمع البيان ، ج 1 ، ص 546