مركز پژوهش كتابخانهء مجلس شوراى اسلامى (جمعى از نويسندگان)
259
گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى)
سقمونيا : پنج درم / خرماى هيرونى « 1 » بىدانه ، مغز بادام شيرين و تلخ « 2 » پوستكنده ، برگ « 3 » سداب خشك « 4 » : هريك « 5 » ده درم ؛ خرما « 6 » يك شبان روز در سركه خوسانند « 7 » و داروها كوفته و بيخته ، با خرما در « 8 » عسل كفگرفته بسريشند « 9 » و عسل « 10 » دو وزن داروها « 11 » بايد كه « 12 » باشد . گوارش زيره : معدهء سرد را گرم كند و فتق را سود دارد « 13 » و آروغ ترش بازدارد : زيرهء كرمانى در سركه خوسانيده « 14 » يك شبان روز « 15 » خشك كنند و بريان كنند / ورق سداب خشك ، فلفل و زنجبيل : از هريكى دوازده درم / بورهء ارمنى : ده « 16 » درم ؛ اين جمله كوفته و بيخته ، به عسل كفگرفته بسريشند « 17 » و عسل بايد كه سه وزن داروها « 18 » باشد . گوارش عنبر « 19 » : خفقان و سوء المزاج « 20 » و سردى معده را « 21 » و درد رحم را سود دارد و پيران را نيك نافع بود : قاقلهء بزرگ و كوچك ، بسباسه « 22 » ، دارچينى : از هريك چهار درم / انجيل « 23 » ، دار فلفل : از هريك « 24 » هشت مثقال / اشنه « 25 » : دو درم / قرفه « 26 » : يك درم / قرنفل ، زعفران : از هريك « 27 » ده درم / جوز هندى ، جوز بوا « 28 » : پنج درم / سنبل الطيب ، مصطكى ، عنبر « 29 » : از هريكى دو درم / مسك « 30 » ، بزر البنج ، افيون : از هريكى يك درم /
--> ( 1 ) . خرماى هيرونى : خرماى هارونى ، نام حبى است گياهى ( لغتنامه ) ؛ م : هندى . ( 2 ) . م : - و تلخ . ( 3 ) . م : - برگ . ( 4 ) . م : + از . ( 5 ) . م : يكى . ( 6 ) . م : + را . ( 7 ) . م : جوشانند . ( 8 ) . م : و . ( 9 ) . م : بسرشند . ( 10 ) . م : + بايد كه به . ( 11 ) . م : ادويه . ( 12 ) . م : - بايد كه . ( 13 ) . م : سودمند بود . ( 14 ) . م : جوشانند . ( 15 ) . م : + و . ( 16 ) . م : جوشانند . ( 17 ) . م : بسرشند . ( 18 ) . م : اجزا . ( 19 ) . م : + كه . ( 20 ) . م : الهضم . ( 21 ) . م : و درد معده . ( 22 ) . م : + و . ( 23 ) . م : زنجبيل و . ( 24 ) . م : يكى . ( 25 ) . اشنه : به ضم اول ، اشنان است و نيز دارويى خوشبو كه مانند عشقه و لبلاب بر درخت پيچد و اگر بسايند و در چشم كشند ، جلا دهد . ( برهان قاطع ) ؛ م : اشه . ( 26 ) . م : ترفه . ( 27 ) . م : يكى . ( 28 ) . م : جوز بويا . ( 29 ) . م : يكى . ( 30 ) . م : جوز بويا .