مركز پژوهش كتابخانهء مجلس شوراى اسلامى (جمعى از نويسندگان)
226
گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى)
باب الجيم جوز هندى گرم است و در درجهء دوم ، خشك است در درجهء اول . صلاح او آن است كه هر دو پوست از او باز كشند . دير گوارد و باه را قوت دهد و حب القرع « 1 » را بكشد . جوز گرم است در درجه سيوم و خشك است در درجه دوم . زبان را گران كند و دير گوارد . دثرها « 2 » از زبان باز دارد . چون در عسل پرورد « 3 » معده و گرده را سودمند بود . چغندر گرم و خشك است . سدهء جگر و سپرز بگشايد . جو سرد و خشك است . غذاى وى كمتر از غذاى گندم است . باب الحا حنا گرم و خشك است و سوختگى آتش و ورمهاى گرم را سود دارد . حرشف - كنگر است - اندر گرمى معتدل است و تر است اندر درجهء دوم . ادرار بول كند و عرق را خوشبو كند . حمص « 4 » - نخود است - گرم و تر است . طبيخ آن خداوندان استسقا و مفاصل و درد پشت را سود دارد و باه بيفزايد . حرمل ؛ به پارسى او را سپند گويند . گرم و خشك است . مفاصل را سود دارد . بول و حيض را براند . حربا ؛ گوشت او زهر « 5 » قاتل است . حلواى عسل گرم است . بلغم را لطيف كند . « 6 » حلواى شكر گرم و تر است .
--> ( 1 ) . حب القرع : كرم كدو ( لغتنامه ) . ( 2 ) . م : دتر ؛ دثر : به فتح اول و دوم ، چرك ( لغتنامه ) . ( 3 ) . م : پرورده . ( 4 ) . حمص : به كسر اول و تشديد و كسر يا فتح ثانى . ( 5 ) . س : - باه را سود دارد و معده را تباه كند قوت هضم ببرد ، روغن بادام تلخ . . . زهر . ( 6 ) . م : - حلواى عسل . . . لطيف كند .