الشيخ رسول جعفريان

1208

رسائل حجابيه (فارسى)

السّكونىّ عن ابى عبد اللّه عليه السلام قال : قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله : لا حرمة لنساء اهل الذّمّة ان ينظر الى شعورهنّ و ايديهنّ « 1 » . سكونى ( از اهل تسنن است و از حضرت صادق زياد روايت دارد و مورد قبول و اعتماد علماى شيعه است ) از امام صادق نقل كرده است كه فرمود : پيغمبر فرمود : حرام نيست كه به موها و دست‌هاى زنان اهل ذمّه نظر بشود . ابو البخترى عن جعفر عن ابيه عن علىّ بن ابى طالب عليه السلام : لا بأس بالنّظر الى رؤوس النّساء من اهل الذّمّة « 2 » . على عليه السلام فرمود : نگاه به سر زنان اهل ذمّه جايز است . در اين مسأله كه نظر به زنان اهل كتاب جايز است فقها و مجتهدين متفق مىباشند . الّا اينكه جمعى از فقها قيدى را اضافه كرده‌اند و آن اين است كه بايد به مقدارى كه در زمان پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله بين خود اهل ذمّه متداول بوده است اكتفا كرد ، يعنى بايد ديد چه مقدار را در آن زمان‌ها نمىپوشانيده‌اند ، نگاه كردن به همان مقدار جايز است ( آن هم بدون تلذّذ و ريبه ) و اما اين اندازه كه در اين زمان‌ها برهنه شده‌اند نگاه به آن جايز نيست . ولى عقيدهء ديگران اين است : هر اندازه از بدن آن‌ها كه معمولا خودشان در ملأ عام نمىپوشند نظر به آن مانعى ندارد هرچند در زمان پيغمبر اكرم كمتر از آن را باز مىگذاشته‌اند . ه‍ . در مورد زنان بيابان‌نشين : عبّاد بن صهيب : سمعت ابا عبد اللّه عليه السلام يقول : لا بأس بالنّظر الى رؤوس نساء اهل تهامة و الاعراب و اهل السّواد و العلوج لانّهم اذا نهوا لا ينتهون « 3 » . حضرت صادق عليه السلام فرمود : نگاه كردن به سر زنان تهامه ، باديه‌نشينان ، دهاتىهاى حومه « 4 » و علج‌ها ( غير عرب‌هاى بىسواد كه در حكم همان باديه‌نشين‌هاى عرب هستند ) مانعى ندارد زيرا ايشان را هرگاه نهى كنند فايده ندارد .

--> طبق قرارداد زندگى مىكنند . ( 1 ) . وسائل ج 3 ، ص 26 ( 2 ) . وسائل ج 3 ، ص 26 ( 3 ) . همان ( 4 ) . در متن حديث « اهل سواد » تعبير شده است . سواد ، قراء و كشتزارهاى اطراف شهر را مىگويند و شايد علت اينكه « سواد » ناميده مىشود اين باشد كه به علت كشت و زرع از دور سياه به نظر مىرسد . بسيارى از اوقات مراد از كلمهء « سواد » كشتزارهاى حومهء كوفه است .