سخن ناشر مىتوان گفت : تمدّن اصلى ايران ، تمدّنى عقلانى و فلسفى بوده است . شاهد بر اين موضوع ، كثرت فيلسوفانى است كه از بستر اين سرزمين انديشه‌خيز ظاهر شده ، با بر جاى نهادن آثار و مآثر فلسفى ، بر سمند تفكّر نشسته ، ميراث كهن دانش‌هاى عقلى بشرى را به اوج بالندگى رسانده‌اند . تمدّن عقلى ايران ، با ظهور اسلام ، نه تنها از فلسفه كناره نگرفت ، بلكه با ظهور معجزه آساى نهادى كه از آن تعبير به « فلسفهء اسلامى » مىكنيم ، باز ايرانيان بودند كه پرچمدار تفكّر فلسفى گشته و توانستند رسالتى را كه نسبت به دين بيدارگر اسلام و تفكرات فلسفى آن بر دوش احساس مىكردند ، به بهترين وجه ادامه دهند و به سر منزل مقصودش برسانند . ظهور و بروز فيلسوفان بزرگى چون فارابى ، ابن سينا ، بهمنيار بن مرزبان ، ابو حامد غزّالى - على رغم شك و تشكيك‌هاى بنيادينى كه داشت و اعلان نيز نمود - احمد غزالى ، فخر رازى ، زكرياى رازى ، حكيم عمر خيّام ، شيخ اشراق ، مير داماد ، مير فندرسكى و نهايتا حكيم صدر المتألهين ، نشان از تحرّك خاصّى مىدهد كه فلسفهء اسلامى ، با وسيلگى فلسفه مداران تراز اوّل ايرانى داشته ، و توانسته است مراحل بايستهء خود را ، به شايستگى پشت سر بگذارد . بر پايهء آنچه ذكر شد ، اين البته سخن گزافى نخواهد بود كه بگوئيم : فلسفهء اسلامى در بخش بزرگى از محورهاى بنيادين خود ، به طرز توصيف ناپذيرى وامدار فيلسوفان ايرانى است . در اينجا سخن بر سر فلسفهء اسلامى پيش از صدرا نيست ، كما اينكه مجال براى طرح و بسط مباحث مربوط به دوران فلسفى بعد از ملا صدرا نيز ضيق و ناكافى به نظر مىرسد . بنابراين ، به اجمال اشاره‌اى به موضوع اصلى مىكنيم و مىگذريم . كتابى كه پيش روى داريد ، يكى از متون فلسفى - كلامى دوران بعد از صدراست كه به وسيلهء يكى از قوىترين و نامدارترين فلاسفهء ايران بعد از اسلام ، به رشتهء تحرير در آمده است . به گواه آثار ، و اذعان و اعتراف آگاهان و دانشمندان شرقى و غربى ، حكيم ملا هادى سبزوارى ، به لحاظ