المقداد السيوري (مترجم: بخشايشى)
31
كنز العرفان في فقه القرآن (فارسى)
« وَ لِيُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَيْكُمْ » ؛ « خداوند نعمتش را بر شما تمام نموده باشد به سبب شرع اسلام كه براى شما فرستاده است . شرعى كه داراى احكام و دستوراتى مىباشد و به سبب پاكيزه نمودن بدنها و دلهاى شما و چيزى كه باعث پوشش گناهانتان مىشود . جمله « لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ » براى غاية است يعنى ( البته شما در برابر نعمتهاى ياد شدهء اقامه شكر و سپاس بنمائيد در جمله مزبور اشاره به آنست كه عبادتهاى مردم روى انگيزهء شكر و سپاس از نعمتهاى الهى به وقوع مىانجامد و همين مطلب فرمايش جناب بلخى است و بررسى آن در علم كلام بايد انجام پذيرد . [ 2 ] دوّمين آيه : آيه دوّم : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى حَتَّى تَعْلَمُوا ما تَقُولُونَ وَ لا جُنُباً إِلَّا عابِرِي سَبِيلٍ ، حَتَّى تَغْتَسِلُوا وَ إِنْ كُنْتُمْ مَرْضى أَوْ عَلى سَفَرٍ أَوْ جاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغائِطِ أَوْ لامَسْتُمُ النِّساءَ ، فَلَمْ تَجِدُوا ماءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيداً طَيِّباً ، فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَ أَيْدِيكُمْ إِنَّ اللَّهَ كانَ عَفُوًّا غَفُوراً » « 1 » ؛ « اى كسانى كه ايمان آوردهايد در حالى كه مست هستيد به نماز نزديك نشويد تا بدانيد چه مىگوييد و همچنين هنگامى كه جنب هستيد ، مگر مسافر باشيد ، تا غسل كنيد و اگر بيمار يا مسافر و يا قضاى حاجت كردهايد و يا با زنان آميزش جنسى داشتهايد و در اين حال آب ( براى وضو و غسل ) نيابيد ، با خاك پاكى ، تيمّم كنيد صورتها و دستها را مسح كنيد خداوند بخشنده و آمرزنده است » . كلمه ( واو ) در جمله ( و انتم سكارى ) و او حاليّه است و بيانگر حالت فرد مىباشد و همچنين علامت نصب ( ) در « وَ لا جُنُباً » بيانگر حالت مىباشد . البته انگيزهء نصب آنست كه « جُنُباً » بوسيله واو عاطفه بر « أَنْتُمْ سُكارى » عطف شده است . سكارى به صورت صيغهء جمع قرائت شده بر وزن « هلكى » مىباشد و « السكّر » با تشديد از مادّه « السكّر » است به معناى سدّ و بستن . بعضيها گفتهاند مقصود آيه چنين است : « به نماز نزديك نشويد در حالى كه از شراب و غير آن ، مست باشيد تا بدانيد آنچه را كه مىگوئيد » نهى و منع « لا تَقْرَبُوا » متوجّه شخصى است كه مست كرده و لكن عقلش زائل نشده است .
--> ( 1 ) . سوره نساء ، آيه 43 .