خواست خداوند نزد شما مىآيم و در آن نماز مىگزارم . هنگامى كه از جنگ تبوك بازگشت ، آيهء فوق نازل شد ، رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) عاصم بن عوف عجلانى و مالك بن دخشم را مهيّا ساخت و آن دو را به سوى آن مسجدى كه اهل آن ستمگر بودند ، فرستاد و آن را ويران كردند و آتش زدند . در روايتى آمده است كه رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) عمّار بن ياسر و وحشى را فرستاد كه هر دو مسجد را آتش زدند . رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) دستور داد جاى آن را محل ريختن زباله‌هاى شهر ، سازند . برخى گفته‌اند تعداد سازندگان مسجد ضرار ، دوازده نفر بودند و برخى گفته‌اند پانزده نفر بودند . سپس خداوند پرده از روى كار آنان برداشت و رسولش را از مقاصد شوم و ضدّ دينى آنها ، باخبر ساخت . چون آنان مسجد را به خاطر مسائل زير ساخته بودند : 1 - ضربه زدن به مسلمانان يعنى به پسران عمرو بن عوف و جمعى از مخلصين . 2 - ايجاد تفرقه در ميان صفوف مسلمين كه در مسجد قبا اجتماع مىنمودند . 3 - براى اينكه مسجد مركز و كانونى باشد براى ابن عامر راهب ( كسى كه با خدا و پيامبر خدا از پيش مبارزه كرده بود ) ، به گونه‌اى كه از مسلمان‌ها پيشى بگيرد ، كه تمام مقاصد مزبور ، شوم و مخالف اسلام و دين الهى بود . از ماجراى تخريب و آتش زدن مسجد « ضرار » استفاده مىشود كه در عمارت مسجد ، قصد قربت و اخلاص ، واجب و لازم است و ساختن مسجد نبايد براى اغراض شخصى و اهداف غير خدايى باشد . سپس خداوند در آيهء مباركه خبر داده است كه منافقين نزد رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) مىآيند و از دروغ ، انگيزه‌هاى خلاف مقاصدشان را بازگو مىنمايند . خداوند به دروغ‌گويى آنان گواهى مىدهد و با يادآورى چند مطلب ، دروغ‌گويى آنان را مورد تأييد قرار مىدهد . و هنگامى كه رسولش را از اقامهء نماز در آن ، نهى و منع مىنمايد ، سوگند ياد مىكند ، كه مسجدى كه بر پايهء تقوى و پرهيزكارى ، بناگذارى شده است ، براى اقامهء نماز ، سزاوارتر مىباشد . برخى گفته‌اند مسجد تقوى ، همان مسجد « قبا » است و بعضى ديگر گفته‌اند منظور از آن ، مسجد النّبى ( ص ) در مدينه است . معناى جملهء « مِنْ أَوَّلِ يَوْمٍ » اين است : « از روزى كه مسجد ساخته شده است » . « أَحَقُّ » در آيهء مباركه به معناى حقيق و سزاوار است ؛ چه آنكه افعل تفضيل به معناى