مست كننده‌ها تا چه رسد به‌كشنده‌ها مانند الكل صنعتى و غيرصنعتى پاك هستند « 1 » . و آب انگور و خرماى ثلثان نشده هم اگر مست‌كننده نباشد پاك و حلال است . چنان‌كه در بخش خوردنىها خواهد آمد « 2 » . و درباره‌ى اهل كتاب آيه‌ى ( 5 ) مائدة « وَ طَعامُ الِّذِينَ اتُوا الكِتابَ حِلٌّ لَكُمْ » به‌كلى غذاى اهل كتاب را بر ما حلال كرده ، مگر آن غذاهايى كه نجس‌اند مانند گوشت خوگ و يا ذبيحه‌هاى غير شرعى آن‌ها ، و يا پاك‌اند و لكن خوردن آن‌ها حرام است مانند شراب ، كه اين‌ها كلًا حرام مىباشند : چه از كافر باشد يا از مسلمان ، و پيداست كه بيشتر غذاهاى آنان مرطوب و طبعاً دست‌خورده مىباشند ، و اكنون هم كه با وسايل جديد غذا پخته مىشود بالاخره كم‌تر ممكن است دست‌نخورده آماده شوند ، و اگر اهل كتاب نجس‌العين باشند چگونه اين قاعده درست خواهد بود كه غذاى اهل كتاب براى شما حلال است . از روايات نيز نجاست عينى آنان برنمىآيد ، و اگر هم دلالتى بر نجاست عينى آن‌ها مىداشت در برابر نص اين آيه شريفه و رواياتى ديگر - كه بيشتر هم هست - ناچيز و غيرقابل اعتناء بود . و اختصاص طهارت به‌طعام اهل كتاب - و نه تمامى كافران - براين‌مبنا است كه كتابيان براساس كتاب‌هاى وحيانى هرگز طعام نجس يا متجنس را نمىخورند ، ولى ساير كفار - اعم از مشركان و ملحدان - هيچ‌گونه خوراكى را حرام نمىدانند . و اين خود منافاتى با طهارت ذاتيشان ندارد . و نيز درباره‌ى مشركان چنان‌كه گذشت « إنَّما الْمُشْرِكُونَ نَجَسٌ فَلا يَقرَبُوا الْمَسْجِدَ الْحَرام بَعْدَ عامِهِمْ هذا » ( سوره‌ى توبه ، آيه‌ى 28 ) « مشركان فقط نجس مىباشند پس نبايد به‌مسجدالحرام نزديك شوند » اين نجاست به‌مناسبت « المشركون » در رابطه‌ى با ارواح

--> ( 1 ) - پاكى مسكرات را ابن بابويه قمى و مقدس اردبيلى و جُعفى و حسن نيز قايلند ( 1 : 143 ) و در مفتاح الكرامة و در تذكره‌ى علامه است كه ابن ابى عقيل و تمامى علماى سنى آن را پاك مىدانند به‌جز شافعى و داوود و ربيعه . و نسبت به‌پاك بودن عرق جنب از حرام هم مرحوم آقاى خمينى ، خويى ، گلپايگانى ، اراكى ، شريعتمدارى ، ميلانى و نجفى مرعشى فتوا داده‌اند ( 2 ) - بنابر فتواى مرحوم آقاى خمينى ، گلپايگانى و خويى پاك و تنها خوردنش حرام است