الشيخ محمد الصادقي الطهراني

414

رساله توضيح المسائل نوين (فارسى)

مسأله‌ى 886 - در باب غيبت و هر بابى ديگر از گناهان لازم است بازتاب گناهانى كه رو در روى هم قرارگرفته‌اند بررسى شود ، و آن‌چه گناهش كم‌تر است مراعات گردد ، و اين موازنه حتماً بايد برمبناى دليل قرآن و يا سنت قطعيه باشد و نه ساير موازينى و دلائلى كه هرگز از نظر شرع هيچ‌گونه وزن و ارزشى نداشته و ندارند . و اكنون مواردى ديگر از موارد استثنايى غيبت حلال يا واجب را از باب نمونه متذكّر مىشويم . مسأله‌ى 887 - مورد اول اين‌كه اگر غيبت‌كردن از شخصى نزد شخصى باشد كه مىتواند او را از گناه باز دارد و يا به‌واجبى بگمارد ، اين‌جا چنان غيبتى نه تنها حلال است بلكه از باب امر به‌معروف و نهى از منكر واجب است ، زيرا بعد عمومى « تشيعَ الْفاحِشَةُ » را ندارد ، و بعد خصوصيش نيز كه هتك حرمت اوست در برابر بازتاب ترك اين منكر كه مورد غيبت است يا واجب متر وكش بسيار ناچيز است . مسأله‌ى 888 - اگر غيبت كردن كسى موجب نجات او از خطرى باشد كه مهم‌تر از خطر افشاگرى غيبت است ، اين‌جا هم غيبت او واجب است ، چنان‌كه احياناً امام صادق عليه السلام از زراره نزد كسانى غيبت مىكرد تا جان او را از شر دشمنانش حفظ كند ، و بالاخره غيبتى كه مصلحتش از مفسده‌اى نسبت به‌شخص مورد غيبت و يا نسبت به‌ديگرى و يا نسبت به‌اجتماع اسلامى بيشتر باشد ، چنان غيبتى نه تنها حرام نيست بلكه واجب نيز هست ، مانند معيوب كردن مال شخصى و يا گروهى كه موجب نجاتشان از خطرى مهم‌تر است واجب است ، چنان‌كه حضرت خضر عليه السلام كشتى گروهى از تنگ‌دستان را سوراخ كرد تا پادشاه وقت آن را نگيرد . مسأله‌ى 889 - اگر كسى با شما درباره‌ى معامله‌اى و يا شركتى و يا ازدواجى و يا هر كار ديگرى مشورت كند كه آيا به‌مصلحت اوست يا نه ، اين‌جا هم اگر راهنمايى او مستلزم بازگويى برخى از عيوب طرف مقابل است مصلحت اين راهنمايى از حفظ الغيب شخص مورد مشورت واجب‌تر است ، كه آن گناهى مخفيانه كرده و اين بى گناهى است كه احياناً گرفتار اين گنه‌كار مىشود و زندگيش را به‌نابه‌سامانى مىكشد ، مسلماً اين‌جا جاى ترجيح مصلحت اين بىگناه است . و برحسب قاعده‌ى قرآنى كه درباره‌ى