بخشى از گناهان 1 - دروغگويى مسأله‌ى 867 - « دروغ » به‌معنى گفتن يا نشان دادن خلاف واقع است ، و حدود سيصد بار در قرآن با مذمت فراوان و با الفاظ و صيغه‌هاى گوناگونش آمده ، و داراى چند بعد است ، كه گاه در تمامى ابعاد عقيدتى و در عالم واقع دروغ است كه نه به‌آن‌چه گفته معتقد است ، و نه گفته‌هايش واقعيتى دارد ، و گاه اين دروغش يك بعدى است كه آن‌چه گفته واقعيت دارد ولى به آن واقعيت معتقد نيست ، يا بالعكس به آن معتقد است ولى واقعيتى ندارد ، و اين هر سه با اختلاف كيفيت و كميّت ابعادش تماماً دروغ است و راستا بودن مكلفان در تمامى ابعاد واجب است گرچه داراى درجاتى چند است . و خلافش نيز داراى دركاتى است . گاهى هم از نظر اعتقاد و نيت و واقعيت راست است ولى چهره‌ى دروغ دارد كه « توريه » اش مىنامند ، و اگر از اين چهار ضلع بيرون باشد راست به‌تمامى معنى است . مسأله‌ى 868 - دروغ در انحصار خبر دادن به‌خلاف واقع در هر بعدش نيست ، كه به‌اصطلاح انشايى هم كه خبرى دروغ را دربر گيرد نيز دروغ است ، كه اگر به‌كسى