روى اين اصل تخم حيوانات حلال گوشت - اعم از پرنده و چرنده - و ساير اجزايى كه حرام شمرده شده حلال است « 1 » ، و از اين موارد تنها پليدىهايش مانند مدفوعاتش حرام مىباشد ، و نيز مدفوعات حيوان از اجزاى آن نيست تا با « دماً مسفوحاً » ياد شود . و مانند تخم و يانخاع كه برحسب فتاواى آقايان حرام است نيز حلال مىباشد ، و پوست حيوان پاك هم تنها در صورت علم به‌عدم تذكيه شرعيش نجس است ، و اگر مىدانى كه پوست حلال گوشت است ولى تذكيه‌اش معلوم نيست ، اين‌جا هم پاك است و هم مىتوان با آن نماز خواند زيرا تنها همراه داشتن اجزاى حيوان تذكيه نشده در نماز حرام است و نه حتى مشكوك كه اين‌جا به‌اصطلاح علمى طهارت پيش از كشتنش استصحاب مىشود ، و بالاخره چون عدم تذكيه‌اش مشكوك است بدون استصحاب هم محكوم به‌عدم تذكيه نيست ، ولى در گوشتش برعكس بايد تذكيه‌اش محرز باشد كه « الا ماذكيتم » ولى در پوستش بايد ميته بودنش معلوم باشد . مسأله‌ى 817 - مردن كامل حيوان پس از كشتنش شرط نيست ، كه مىتوان آن را به‌همين حالت مصرف كرد « 2 » گرچه صدماتى مانند تكه تكه كردن و يا بريدن و شقه كردنش ظلم و حرام است . ساير خوردنىها و آشاميدنىهاى حرام مسأله‌ى 818 - تمامى چيزهايى كه طبع انسانى از آن‌ها تنفر دارد - زير پوشش « الخبائث » - حرامند ، و ميزان در طبع انسانى همان طبع اوليه‌ى انسان است كه بدون

--> ( 1 ) - درباره‌ى اجزاى پانزده گانه‌ى حرام به‌فتواى فقيهانى مانند مرحوم آقاى خمينى ، حكم به‌حرمت برخى از اينها از باب احتياط است ، آقاى منتظرى : حرمت حدقه‌ى چشم و آن‌چه ميان سم‌هاى حيوان است مبنى بر احتياط واجب است : مرحوم آقاى گلپايگانى ، و مرحوم آقاى خويى ظاهر اين است كه در پرندگان به‌جز خون و فضله و زهره دان و سپرز و دنبلان حرام نيست ( 2 ) - چنان‌كه نراقى در مستند از شيخ طوسى در خلاف و از حلّى و راوندى و فاضلان و از شهيد ثانى در مسالك و صاحب كفايه و گروهى ديگر از متأخرين نقل كرده ، بلكه دو نفر آخر و شارح مفاتيح آن را به‌بيشتر فقها نسبت داده‌اند و از خلاف شيخ طوسى نقل شده كه ادعاى اجماع كرده است