است ، و ملخ چه دريايىاش و چه هوائيش حلال است كه اگر به‌وسيله‌اى گرفته شود هم‌چون ماهى حلال خواهد بود ، ولى خوردن ملخى كه هنوز نمىتواند پرواز كند به‌دليل سنت قطعى حرام است . مسأله‌ى 797 - اگر ماهى خودش از آب بيرون افتد يا عامل غير انسانى ديگرى آن را از آب بيرون اندازد و در بيرون آب جان دهد ، آيا در چنان صورتى هم حلال است ؟ زيرا روايات صيد ماهى بيرون آوردن ماهى را توسط انسان ياد كرده است و بر همين مبنا گروهى از فقها فتوا داده‌اند كه در اين صورت حلال نيست ، و از طرفى هم آيه‌ى مربوطه در رابطه با صيد ماهى به‌طور اطلاق مىفرمايد كه « احِلُّ لَكُمْ صَيْدُ الْبَحْرِ وَ طَعامُهُ مَتاعاً لَكُمْ وَ لِلسَّيّارَةٍ » ( سوره‌ى مائده ، آيه‌ى 96 ) و چون صيد به‌هر دو معناى صيد كردن و حيوانى كه فرارى و مورد صيد است مىباشد ، بنابراين معنى دوم كه شامل تمامى حيوانات حلال گوشت دريايى است ماهى مورد بحث را نيز شامل است ، روى اين اصل با اتكاى به‌اطلاق آيه ظاهراً ماهىاى كه زنده از آب بيرون افتاده و توسط موج دريا كه صيادى قهرى محسوب مىگردد صيد شده و به‌هرحال در خارج از آب هم جان داده هم‌چون ماهى صيد شده‌ى انسانى حلال است . مساله‌ى 798 - اگر بعضى از ماهىهاى صيد شده در تور صيد در آب با سمّ كشنده و امثال آن مرده باشند ، تنها به‌اندازه‌اى كه شامل بر تعداد تمامى مرده‌ها نباشد حلال است مگر مرده‌هايى كه در صدمه‌ى صيد يا هر صدمه ديگر بميرند مانند اين‌كه مثلًا بمبى در آب منفجر شود و تعدادى از ماهيان به‌سبب انفجار بميرند كه اين‌ها نيز حلالند ، و فقط مرگ در آب بدون سبب خارجى باعث حرمت است و بس . به‌استثناى ماهىهايىكه در اثر اين‌گونه انفجار است سموم و زيان‌آور باشند . احكام كشتن حيوانات مسأله‌ى 799 - ذبح حيوانات حلال گوشت شرائطى دارد : اوّل ياد كردن نام خداى تعالى است و ديگر رو به‌قبله نهادنش ، و بريدن چهار رگ گردن زيرين گلوست چه از