الشيخ محمد الصادقي الطهراني
258
رساله توضيح المسائل نوين (فارسى)
ارزش معامله و كارت بهرهاى بگيرى . رباى در قرض مسألهى 568 - قرض دادن خود يكى از برجستهترين اعمال خداپسندانه است كه از هبه و هديه نيز بهمراتب بهتر و برتر است ، زيرا اينها احياناً تنبل پرورند ، ولى قرض موجب واداشتن بهكار و تلاش است ، و انتظار داشتن هرگونه فايدهاى چه مادى و چه معنوى از غير خدا در قرض حرام است ولى قرض دادن ربوى صددرصد كور و مفتخوارى است كه گيرندهى قرض ربوى چه كم يا زياد سود كند و يا هرگز سودى هم نبرد و يا در عين كاردانى و امانتدارى بخشى و يا تمامى پول از دستش برود ، در هرصورت مالك پول مبلغ مقرر ربا را با اصل مالش از قرضگيرنده مطالبه و دريافت مىكند ! ولى در مضاربه - چنانكه گذشت - هرگز چنين نيست . مسألهى 569 - مالى را كه قرض مىدهد لازم است زمان دريافتنش مقرر گردد كه برحسب آيهى دين تعيين مدت از واجبات قرض و تمامى بستانكارىها است . مسألهى 570 - دهندهى قرض حق ندارد در برابر مدت مقرر پشيزى معين كند ، و حتى خواندن فاتحهاى و مانند آن اگر در قرض شرط شود حرام است ، كه قرض مطلقاً بايد بدون هيچگونه چشمداشتى از طرف صورت گيرد . مسألهى 571 - گيرندهى قرض در صورتى مىتواند قرض بگيرد كه هم نيت پرداختنش را و هم توان آن را در موعد مقرر داشته باشد ، كه اگر يكى از اين دو يا بدتر كه هر دو شرط نباشد ، خود اين قرض گرفتن از نمونههاى مفتخوارى است . مسألهى 572 - طلبكار حق ندارد پيش از وقت مقرر طلبش را از بدهكار مطالبه كند و بههنگام سررسيد حق مطالبه دارد ، و اگر بدهكار بههنگام سررسيد خواست بدهى خود را بپردازد بستانكار لازم است قبول كند ، مگر آنكه بدهكار بپذيرد كه هر اندازهاى بستانكار مايل است در پرداخت طلبش تأخير شود . مسألهى 573 - اگر پولى را كه قرض كرده بههنگام پرداخت ارزشش كمتر يا بيشتر شده باشد در صورت اول همان را بايد با جبران خسارت بپردازد ، و در صورت دوم