الشيخ محمد الصادقي الطهراني

170

رساله توضيح المسائل نوين (فارسى)

روزه از مهم‌ترين فرايض فرعى اسلامى پس از نماز روزه است كه بر همگى مكلفان به‌جز در بعضى از حالات واجب است . در [ قرآن كريم ] از روزه به‌لفظ « صيام » تعبير شده است و نه صوم ، صوم به‌معنى نگهبانى است ، ولى « صيام » نگهبانى دو جانبه‌ى هم‌آهنگ است ، و اين نگهبانى از طرف مكلف نگهدارى زبان است از حرام و نگهبانى شكم و عورت است از هر دوى حلال و حرام ، و نتيجه‌ى اين نگهبانى از طرف روزه اين است كه انسان را از بدىها به‌اندازه‌ى نگهبانيشان نسبت به آن پرهيز مىدهد چنان‌كه در آيه‌ى صيام است كه « يا أيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيامُ كَما كُتِبَ عَلَىالَّذينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ » ( سوره‌ى بقره ، آيه‌ى 183 ) « اى مؤمنان بر شما نوشته شد « صيام » چنان‌كه نوشته شده بود بر گذشتگان شما شايد پرهيز كنيد » و هدف نهايى و اصلى روزه كه خود پرهيز از شهوات ويژه‌اى در حال روزه است در عين حال پرهيزى وسيع‌تر و عميق‌تر نسبت به‌كل شهوات حرام ديگر هم در تمامى احوال مىباشد . روزه داراى دو بعد ظاهرى و باطنى است ، كه ظاهرىاش راهى براى روزه‌ى باطنى است ، و باطنيش تقواى بيشتر ظاهرى و باطنى را عهده‌دار است . روزه در فقه اكبر روزه‌ى تمامى قوا و اعضا است ، كه جان و دل ، عقل و انديشه ،