جرهم در برابر استفاده از آب زمزم ، به او يك يا دو گوسفند بخشيدند و هاجر و اسماعيل با استفاده از آنها گذران زندگى مىكردند و وقتى كه اسماعيل به سن جوانى رسيد خداى تعالى به ابراهيم ( ع ) وحى نمود تا خانه را بنا كند ، عرض كرد : پروردگارا در كدام جايگاه آن را بنا كنم ؟ وحى شد : در بقعه‌اى كه بر آدم ( ع ) نازل شد و منطقه حرم برايش روشن و نورانى گشت و آن قبه بر پا بود تا وقتى كه موعد طوفان نوح فرا رسيد ، در آن زمان چون سراسر دنيا غرق شد ، خداوند آن قبه را به آسمان بالا برد و ساير مناطق زمين غرق شد ، به همين دليل آن خانه بيت العتيق نام گرفت ، يعنى مكانى كه از غرق حفظ شده و رهيده است ، خلاصه آن زمانى كه ابراهيم مأمور شد خانهء كعبه را بسازد و مكان آن را نمىدانست ، خداوند جبرئيل ( ع ) را نازل كرد تا مكان خانه را براى ابراهيم مشخص كند و خداوند تعالى پايه‌هاى كعبه را از بهشت نازل فرمود و حجر الاسود فعلى نيز وقتى كه بر آدم نازل شد از برف سفيدتر بود ، ليكن در اثر تماس و لمس كفّار ، رنگ آن مبدّل به سياهى گرديد . سپس ابراهيم كعبه را بنا كرد و اسماعيل حجر را از وادى طوى منتقل نمود و آن را در ارتفاع 9 ذراع بالا برد و سپس جبرئيل ابراهيم را به موضع فعلى حجر راهنمايى كرد و ابراهيم آن را در آنجا قرار داد سپس ابراهيم براى كعبه دو در قرار داد ، درى در سمت مشرق و درى در سمت مغرب كه مستجار ناميده مىشود ، سپس با چوب درختان و شاخهء آن كعبه را پوشش داد و بر در كعبه ردائى آويخت ، وقتى ساخت كعبه به اتمام رسيد ، ابراهيم و اسماعيل حج بجا آوردند و جبرئيل در روز 8 ذى الحجه ( روز ترويه ) بر آن دو نازل شد و گفت : برخيزيد و آب جمع آورى كنيد ، چون در منى و عرفات آبى وجود ندارد ، به همين دليل اين روز ، روز ترويه ( يعنى ذخيره كردن آب ) ناميده شد ، سپس ابراهيم گفت : ( پروردگارا اين شهر را محلى امن قرار بده و اهل آن را از ميوه‌ها بهره‌مند كن ، هر كس از اهل آن را كه به خدا و روز قيامت ايمان داشته باشد [ 1 ] ) . سپس امام صادق ( ع ) فرمود : منظور از بهره‌مندى از ثمرات ثمرهء قلوب يعنى محبّت مردم و تمايل آنها نسبت به مكّه است تا بسوى آن بروند .

--> [ 1 ] سوره ابراهيم ، آيه 35 .