العلامة المجلسي (مترجم :همدانى)

339

بحار الأنوار (ج67 و 68) (فارسى)

باب 86 در بارهء اقتصاد و اعتدال در زندگى و نكوهش اسراف و مذمت زياده‌روى و كم‌روى است . [ آيات ] سورهء فرقان 67 وَ الَّذِينَ إِذا أَنْفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا وَ لَمْ يَقْتُرُوا وَ كانَ بَيْنَ ذلِكَ قَواماً " . بندگان خدا كسانى هستند كه بهنگام انفاق نه اسراف ميكنند و نه كم روى و ميان اين دو . يك حالت متوسط و معتدل دارند . ( اخبار ) . 1 - دعوات راوندى . حضرت صادق عليه السّلام فرمود . چهار گروه هستند كه دعاى آنها مستجاب نميشود 1 - كسى كه در خانهء خود بنشيند و بگويد . خدايا رزق و روزى مرا عنايت فرما . كه خداوند در پاسخ او ميفرمايد . مگر من دستور رفتن دنبال روزى را به تو ندادم ؟ 2 - كسى كه همسرش را اذيت نموده و ناراحتش نمايد و او در حق همسرش نفرين كند . كه ميفرمايد مگر من اختيار طلاق او را به تو نداده‌ام ؟ 3 - كسى كه داراى ثروتى باشد و آن را تباه نمايد و بگويد خدايا به من رزق و روزى بده كه ميفرمايد . مگر من به تو دستور ندادم كه در زندگى اقتصاد و اعتدال و شايستگى داشته باشى ؟ سپس حضرت آيه بالا را قرائت فرمود . 4 - كسى كه مال خود را بدون شاهد و گرفتن سند به ديگرى قرض دهد ( و وام‌گيرنده نكول و انكار كند و وام دهنده دعا كند ) كه ميفرمايد مگر من دستور شاهد و سند گرفتن را ندادم ؟ 2 - نهج البلاغه حضرت فرمود . قناعت سرمايه‌اى است كه تمام نميشود . و فرمود . جوانمرد و بخشنده باش ولى تبذير و زياده‌روى نكن . و اندازه را در نظر بگير و كم روى ننما . و فرمود وقتى كه قضايا و پيش آمدها آن طورى كه ميخواهى نشد ديگر از وضع و حالى كه در آن هستى ناراحت مباش . فرمود براى سرمايه و ملك و مال صفت قناعت پس و براى رسيدن به نعمت خوش اخلاقى كافى است . و از حضرت على عليه السّلام از تفسير آيهء شريفه . فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَةً . ( ما به چنين شخصى زندگى پاكيزه‌اى خواهيم داد ) سؤال شد ؟ فرمود منظور داشتن صفت قناعت است . و فرمود كسى كه راضى به روزى الهى شود هيچ وقت بر گذشته اندوه نخواهد داشت . مؤلف در فصل جوامع مكارم قسمتى از احاديث مربوط به اين باب نقل شد . 3 - خصال . ابن وليد . . . از شخصى از حضرت باقر عليه السّلام كه فرمود . دنيا وضع ثابت و برقرارى ندارد . بنا بر اين آنچه كه براى تو مقرر شده گرچه ناتوان و ضعيف باشى