العلامة المجلسي (مترجم :همدانى)
155
بحار الأنوار (ج67 و 68) (فارسى)
دارد بحسب ظاهر زيان و ضرر ديده مىشود ولى در واقع نه تنها زيان نيست ، بلكه سود زياد و نفع فراوان ابدى و دائمى است . و همچنين ثروت و منافع چشمگير و مناصب دنيوى ناپايدار كه عذابهاى سخت و كيفرهاى دشوار اخروى را بدنبال دارد صورتا جالب و سودمند به نظر ميرسد ولى همينها در حقيقت عين زيان و شقاوت است خلاصه هر رقم سود و زيان مهم و واقعى از خدا و از ناحيه او است و ثالثا اگر كسى سود و نفعى به كسى برساند اين يك موفقيتى است و اين توفيق را خدا داده و اگر زيانى به كسى وارد آورد يك بدبختى و سلب توفيق كه مستحق خذلان و قطع لطف خدا شده است بنا بر اين معناى ( و انّ الضّار النّافع هو اللَّه عزّ و جلّ ) روشن شد . 13 - كافى . . . سعيد بن قيس ميگويد در اثناء جنگ مردى را ديدم كه فقط پيراهنى در بردارد باسب خود ركاب زده نزديكش رفتم با كمال تعجب ديدم كه امير مؤمنان على عليه السّلام است عرض كردم يا على في مثل هذا الموضع در چنين محل خطرناكى ؟ فرمود آرى اى سعيد هيچ بندهاى نيست مگر اينكه در كنار او از طرف خداى متعال حافظ و نگهبانى هست و با او دو فرشتهاى است كه او را از پرتاب شدن و سقوط از بالاى كوه و افتادن در چاه محافظت مينمايند ولى هنگامى كه قضا و قدر حتمى بخواهد نازل شود او را به حال خود رها مىكنند . بيان « في مثل هذا الموضع » جملاتى در تقدير هست يعنى در اين موقعيت حساس بجاى داشتن زره و سپر شما فقط بپوشيدن دو قطعه لباس ساده اكتفا كردهايد ( حافظ ) يعنى ملك و فرشتهاى كه اعمال و كارهاى بنده را حفظ و ضبط نمايد « و واقية » يعنى ملائكه اى كه او را از بلاها و پيشآمدها نگهدارنده هستند همچنان كه خدا ميفرمايد لَهُ مُعَقِّباتٌ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ مِنْ خَلْفِهِ يَحْفَظُونَهُ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ سورهء رعد 11 ) خداوند فرشتگانى كه دنبال يك ديگر مىآيند بر انسان گمارده است كه او را از پيش رو و از پشت سر محافظت و نگهبانى مينمايند بدستور خدا على بن ابراهيم در تفسير خود از ابى الجارود از حضرت باقر عليه السّلام در جمله « مِنْ أَمْرِ اللَّهِ » نقل نموده كه فرمود بامر اللَّه بفرمان و امر خدا انسان را از افتادن در چاه يا فرو ريختن ديوار يا پيش آمدن چيزى محافظت مينمايند تا هنگام رسيدن مقدرات حتمى كه از او دست برداشته و بدست تقدير مىسپارند و آنان دو فرشتهاند كه نگهبان شب و دو فرشته نگهبان روز كه به نوبت دنبال يك ديگر مىآيند و از حضرت صادق عليه السّلام روايت شده كه فرمود آيه چنين نازل شده : له معقّبات من خلفه و رقيب من بين يديه يحفظونه بامر اللَّه : كه البته اين كلمات جنبهء تفسيرى دارد . مرحوم طبرسى وجوه چندى