طور 36 بَلْ لا يُوقِنُونَ بلكه اينان به مرض شك و ترديد و نداشتن يقين دچار شده‌اند . واقعه 95 إِنَّ هذا لَهُوَ حَقُّ الْيَقِينِ قطعا اين مطالب حقا يقينى است حاقّه 51 إِنَّهُ لَحَقُّ الْيَقِينِ . تكاثر 5 تا 7 كَلَّا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَقِينِ - لَتَرَوُنَّ الْجَحِيمَ - ثُمَّ لَتَرَوُنَّها عَيْنَ الْيَقِينِ . اين چنين نيست كه فكر ميكنيد اگر ميدانستيد و بطور علم يقين داشتيد دوزخ را ميديديد - بعدا بطور محسوس و ملموس يقينا مىبينيد . تفسير . وَ بِالْآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ يعنى يقينى كه هر گونه شك و ترديد را از بين ببرد . بيضاوى گويد يقين يعنى حالتى كه انسان با نيروى استدلال و برهان هر گونه شك و شبهه‌اى را از بين ببرد و پايه علم خود را محكم و متقن بنمايد و چون يقين از راه استدلال و برهان ريشه ميگيرد ذات خدا متصف بصفت يقين نميگردد زيرا در باره علم خدا استدلال معنا ندارد هر چه هست حضور و شهود است و همچنين بعلوم ضرورى و بديهيات يقين گفته نميشود . وَ لكِنْ لِيَطْمَئِنَّ قَلْبِي مرحوم طبرسى گويد يعنى خداوندا من البته ايمان دارم بقدرت تو ولى اين تقاضا براى ازدياد و محكم شدن يقين است كه حسن و قتاده و مجاهد و ابن جبير چنين گفته‌اند و گفته شده معناى اين آيه اين است اين تقاضا به منظور اينست كه زنده شدن مردگان را با چشم ببينم كه در اثر تقويت برهان با شهود و ديدن سكون قلب و آرامش بيشترى در دل پيدا شود . و بعضى گفته‌اند معنا اين است كه من اطمينان قلب پيدا كنم كه خدايا تو درخواست مرا اجابت نموده و مرا همان طورى كه وعده داده‌اى خليل خود قرار داده‌اى . وَ لِيَكُونَ مِنَ الْمُوقِنِينَ يعنى تا ابراهيم يقين كند كه خداى سبحان خالق و آفريدگار و مالك است . يُفَصِّلُ الْآياتِ يعنى آيه‌اى پس از آيه‌اى ممتاز و جدا جدا ذكر مىكند تا براى تفكر و بينش مؤثرتر باشد و گفته شده به اين معنا كه آيات و دلائل توحيد را با حوادث و رويدادهاى تازه بتازه كه در آسمان و زمين رخ ميدهد بيان و روشن مىكند . لَعَلَّكُمْ بِلِقاءِ رَبِّكُمْ تُوقِنُونَ يعنى تا اينكه شما يقين به بعث و حشر نموده و بدانيد خدائى كه قدرت بر اين كارها دارد مسلم قدرت زنده كردن پس از مرگ را هم دارد و از اين آيه بدست مىآيد كه در امر دين تقليد غلط است و انسان خود بايد با فكر و تامل اصول پايه دين را پى ريزى نمايد و گر نه تفصيل آيات و توجه به دلائل معنا ندارد . إِنْ كُنْتُمْ مُوقِنِينَ يعنى اگر باور و يقين داريد كه خدا به اين صفات ( كه در چند آيه