محو شود ( و نه شب پيش افتد بر روز ) تا روز نباشد ، و گفته‌اند مقصود نفى پيش افتادن ماه است بر خورشيد و عكس اولى است ، و در روايت امام رضا بسند عياشى گذشت كه مقصود پيش بودن آفرينش روز است بر شب ، و بيايد آنچه مشعر بدانست . « وَ رَبُّ الْمَشارِقِ » بيضاوى در ( ج 2 ص 320 ) تفسيرش گفته : يعنى مشارق اختران يا مشارق ساليانه خورشيد كه 360 است و هر روز در يكى است و در برابر آنست مغارب و به همين از آن اكتفاء كرد ، يا براى اينكه طلوع بيشتر دلالت بر قدرت دارد از غروب و نعمت بخش‌تر است ، و اينكه آنها را 180 شمرده‌اند بنا بر اينست كه يك طرفه حساب شده . « و ميچرخاند شب را بر روز » در ( ج 2 ص 353 ) تفسير بيضاوى : يعنى هر يك ديگرى را ميپوشاند مانند جامه كه بر جامه دار پيچيده است يا آن را نهان سازد مانند لفافه ، يا پى در پى بر او گذارد مانند پيچهاى عمّامه . . . ( ج 2 ص 379 ) در تفسير « لِتَسْكُنُوا فِيهِ » در آن آسايش كنيد چون سرد و تاريك است و سستى آرد و حواس را آرام كند . . . « سجده نكنيد براى خورشيد و نه ماه » طبرسى - ره - در ( ج 9 ص 14 مجمع ) گفته : گرچه منافع بسيارى دارند ولى آفريننده نيستند « و سجده كنيد براى آنكه آنها را آفريده » . . . « خورشيد و ماه بحسابند » يعنى به اندازه در منازل خود روانند و از آن تجاوز نكنند تا دليل بر شمار سال و ماه و اوقات باشند از ابن عباس است و تحقيق معنايش اينست كه يك نواخت و روى حساب ميچرخند پيوسته و بىتفاوت ، خورشيد بروج فلك را در 365 روز و كسرى دور مىزند و ماه در 28 روز و كسرى و پيوسته چنين باشند و آنها را بخصوص ذكر كرد براى منافع بسيارى كه دارند نسبت بمردم از روشنى و شناخت شب و روز و رسيدن ميوه‌ها و جز آن ، و يادآورى از نعمت بخشى بدانها است بر مردم ( ج 9 ص 198 مجمع البيان ) « پروردگار دو مشرق و پروردگار دو