در دست چپ نشستند ، از براى آن كه شتر حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله را رَم دهند . پس چون شب تاريك شد ، آن حضرت در پيش لشكر مىآمد و بر روى شتر ، او را خواب مىبُرد . بعد از آن كه نزديك عَقَبه رسيد ، جبرئيل عليه السلام آواز داد كه : يا محمّد ! فلان و فلان و فلان ، بر سر راه ، در كمين تو نشسته‌اند . پس حضرت ، نگاه به عقب خود كرده ، فرمود كه : كيست در پىِ سر من ؟ حُذَيفة اليمان گفت : منم حُذَيفة اليمان ، يا رسول اللَّه ! حضرت فرمود : شنيدى آنچه من « 1 » شنيدم ؟ گفت : بلى ؛ شنيدم . فرمود : به كسى اظهار مكن . بعد از آن ، حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله به ايشان نزديك شد و هر يك را به نام ، آواز كرد . بعد از آن كه آواز آن حضرت را شنيدند ، گريختند و خود را در ميان مردم انداختند و شترانِ سوارى خود را كه عِقال كرده بودند ، گذاشتند و مردم ، از عقب سرِ آن حضرت رسيدند . و آن حضرت ، به شتران ايشان رسيد و آنها را شناخت و چون فرود آمد ، فرمود : چه حال است جمعى را كه در خانهء كعبه با يكديگر هم‌قَسَم شده‌اند كه وقتى كه محمّد از دنيا برود به موت يا به قتل ، نگذارند كه امر خلافت ، هرگز به اهل بيت او برگردد ؟ ! پس ايشان ، پيش آن حضرت آمدند و قَسَم ياد نمودند كه از اين سخنان ، هيچ نگفته‌اند و چنين اراده نكرده‌اند و قصد بد « 2 » به حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله نكرده‌اند . پس اين آيه نازل شد كه : « يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ ما قالُوا وَ لَقَدْ قالُوا كَلِمَةَ الْكُفْرِ وَ كَفَرُوا بَعْدَ إِسْلامِهِمْ وَ هَمُّوا بِما لَمْ يَنالُوا وَ ما نَقَمُوا إِلَّا أَنْ أَغْناهُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ مِنْ فَضْلِهِ فَإِنْ يَتُوبُوا يَكُ خَيْراً لَهُمْ وَ إِنْ يَتَوَلَّوْا يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ عَذاباً أَلِيماً فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ وَ ما لَهُمْ فِي الْأَرْضِ مِنْ وَلِيٍّ وَ لا نَصِيرٍ » . « 3 » و ترجمهء ظاهرش آن است كه : قَسَم مىخورند به خداى تعالى كه نگفته‌اند ، و به تحقيق كه گفته‌اند كلمهء كفر را و كافر شده‌اند بعد از آن كه اسلام آورده بودند ، و قصد كردند چيزى را كه به آن نرسيدند ( كه عبارت از قتل آن حضرت است يا غير آن ) . و ايشان را به غضب نياورده و دشمن نداشته‌اند ، مگر امرى را كه موجب غضب نمىشود كه عبارت از آن است كه خدا و رسول ايشان را به فضل الهى ، غنى و بىنياز ساخته‌اند ( يعنى از امرى به غضب مىآيند كه موجب غضب نمىشود « 4 » ) . پس اگر توبه كنند ، از براى ايشان ، بهتر خواهد بود ، و اگر رو بگردانند ، خداى تعالى ، ايشان را معذّب مىسازد به عذابى دردناك در دنيا و آخرت . و ايشان را در زمين ، دوستى و يارىكننده‌اى نخواهد بود .

--> ( 1 ) . الف : - « من » . ( 2 ) . ب : « بدى » . ( 3 ) . سورهء توبه ، آيهء 74 . ( 4 ) . ب : « نمىتواند شد » .