الحسن بن محمد الديلمي (مترجم :مسترحمى)
280
إرشاد القلوب (فارسى)
بعد از آن خداوند بعقل فرمود : بعزّت و جلال خودم قسم ، خلق نكردهام خلقى را بهتر و خوبتر ، و از براى من اطاعتكنندهتر از تو باشد و بلند قدر و شريفتر و عزيزتر از تو باشد ، ( بندگان من ) بسبب تو موحّد و خدا پرست ميشوند ، و با تو عبادت مينمايند ، و مرا ميخوانند ، و به من اميدوار ميشوند ، و مرا طلب ميكنند ، و با تو از من ميترسند ، و از من حذر مينمايند و با تو ثواب مىدهم ، و با تو عقاب ميكنم ، در اين هنگام عقل به سجده افتاد و سجدهاش مدت هزار سال طول كشيد ، سپس خداى تعالى فرمود : اى عقل سر بردار و سؤال كن كه به تو عطا ميكنم و شفاعت كن كه قبول مينمايم ؟ عقل سر برداشت و گفت : الهى سؤال مينمايم كه مرا شفيع آن كس قرار بده كه مرا در او قرار ميدهى ؟ خداى تعالى فرمود بملائكهها : شما شاهد باشيد كه عقل را شفيع آن كس قرار دادم كه او را در وجودش ميگذارم . و فرمود : رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم كه مؤمن عاقل نميباشد تا آنكه ده خصلت در او جمع شود ، و آنها عبارتست از : انتظار عمل خير از او برده شود ، از شرّ و بدى او ايمن باشند ، بزرگ بشمارد كمى عمل خير ديگران را ، اندك بداند بسيارى اعمال خير خود را ، مأيوس نشود از طلب و تحصيل علم بواسطهء گذشتن عمرش ، كوتاهى در طلب حوائج خود ( از خدا ) ننمايد ، ذلت ( و گمنامى در دنيا ) را دوستتر از عزت پيش مردم بدارد ( زيرا در عزت دنيائى تكبر است و متكبر در جهنم ) ، فقر را دوستتر از داشتن ثروت بدارد ، بهرهء روزانه خود از دنيا قانع باشد ( كه حرص بر جمع كردن ثروت نزند ) ، و هر كه را ببيند بهتر و با تقواتر از خود بداند .