نداشته باشد كه چون و چرا كار متكبران و دورى از اجراى قوانين حق ، راه مفسدان است . حج ، يا آهنگ رشد و تعالى اين قسمت از مجموع آياتى كه در سوره‌هاى بقره ، آل عمران ، توبه ، ابراهيم ، حج ، بلد ، تين آمده استفاده شده و براى اين كه خوانندگان عزيز ، بيشتر با قرآن كريم مأنوس شوند ، آنان را به قرائت و تدبر در آيات اين سوره‌ها دعوت كرده و در اينجا فقط به دورنمايى از حقيقت اين آيات اشاره مىشود . حج به پا خاستن و گرويدن و آهنگ كردن است ، آهنگ كردن موجودى كوچك ، ذره‌اى ناتوان ، حقيرى بىمقدار ، فقيرى بىمايه ، در برابر بىنيازى مطلق و مولايى بزرگوار و كريمى مهربان و گردش عاشق شيدايى در اطراف محبوب با توجه به جهتى كه به سوى او نشان مىدهد يعنى خانهء با عظمت كعبه . اين آهنگ كردن و بپاخاستن و گرويدن ، در ميان عبادات دسته جمعى اسلام بزرگ‌ترين و باشكوه‌ترين عبادتى است كه مردم مسلمان بجاى مىآورند . اين مراسم ، براى ملت اسلام اگر برابر با تمام شرايط و قواعدش انجام گيرد ، بزرگ‌ترين رمز وحدت و يگانگى و نشانهء كاملى از وارستگى شؤون مادى و برترين وسيلهء تحكيم روابط ، در بين ملل مسلمان است . آرى ، جمع شدن ممتازان ملل اسلامى از تمام نقاط زمين به قصد پاكسازى درون و به نيت ايجاد همبستگى و خبردار شدن از تمام اوضاع حياتى يكديگر و شاهد منافع مادى و معنوى بودن هم شكوه و جلال بس عجيبى دارد و يكى از بهترين راه‌هاى علاج دردها و معالجهء بدبختىهاست . سالى يك بار جمع شدن عقلا و مستطيعان ملت اسلام در مركزى كه خداوند