خداوند ، حق انبيا ، حق امامان ، حق معلمان و غيره . اسلام به اين نكته توجّه داده كه عدم رعايت حقّى كه غير بر عهدهء انسان دارد ، معصيت و گاهى موجب عذاب الهى است . در قسمت اوّل اين دعا اشاره‌اى به اين معنا شده كه يارى مظلوم واجب ، و شكر نيكوكار و قبول عذر بد كردار ، و رفع حاجت نيازمند ، و اداى حقّ مؤمن ، و پوشاندن عيب ديگران ، لازم است و بىتوجّهى به اين مسائل از شأن مؤمن دور ، و در صورت كوتاهى از اين حقوق ، توبه و بازگشت واجب است . مسألهء حق‌شناسى از جايگاه و ديدگاه‌هاى گوناگون عقلى و اخلاقى و اجتماعى محلّ توجّه خداوند متعال و سيرهء عملى معصومان عليهم السلام و دانشمندان بوده است ؛ زيرا پروردگار حكيم از راه برقرارى حقوق خود و ديگر موجودات به شكل هستى ، نظم و انضباط مىبخشد بنابراين براى اجراى حقوق و حدود اهميّت و تأكيد فراوان فرموده است . اميرمؤمنان على عليه السلام در خطبهء صفين مىفرمايد : ثُمَّ جَعَلَ سُبْحانَهُ مِنْ حُقُوقِهِ حُقُوقاً افْتَرَضَها لِبَعْضِ النّاسِ عَلى بَعْضٍ ، فَجَعَلَها تَتَكافَأُ فى وُجُوهِها وَ يُوجِبُ بَعْضُها بَعْضاً ، وَ لايُسْتَوْجَبُ بَعْضُها الّا بِبَعْضٍ . وَ اعْظَمُ مَا افْتَرَضَ سُبْحانَهُ مِنْ تِلْكَ الْحُقُوقِ حَقُّ الْوالى عَلَى الرَّعِيَّهِ وَ حَقُّ الرَّعِيَّةِ عَلَى الْوالى ، فَريضَةٌ فَرَضَهَا اللَّهُ سُبْحانَهُ لِكُلٍّ عَلى كُلٍّ ، فَجَعَلَها نِظاماً لِالْفَتِهِمْ وَ عِزّاً لِدينِهِمْ . « 1 » آن گاه خداوند از حقوق خود حقوقى را بر بعض مردم نسبت به بعض ديگر واجب گرداند ، و آن حقوق را در جهات و حالات با هم برابر قرار داد و بعضى را در برابر بعضى ديگر واجب نمود ، و بعضى واجب نگردد مگر به انجام حقّى

--> ( 1 ) - نهج البلاغه : خطبهء 207 .