روز قيامت مديون را مىآورند در حالى كه از وحشت آنچه بر عهدهء اوست نگران است ، اگر داراى حسنات باشد از حسناتش به صاحب مال مىدهند ، و اگر فاقد حسنات باشد از گناهان صاحب مال در پروندهء او مىگذارند . « 1 » زمان رسول خدا صلى الله عليه و آله مردى از دنيا رفت در حالى كه دو دينار بدهكار بود ، رسول خدا صلى الله عليه و آله را براى نماز خبر كردند ، حضرت از نماز خواندن بر آن ميّت بدهكار خوددارى فرمودند . و اين عمل مهم را به اين خاطر ترك كردند تا كسى جرأت بر خوردن مال مردم ، پيدا نكند . « 2 » ابوثمامه مىگويد : بر حضرت جواد عليه السلام وارد شدم و عرضه داشتم : قصد حج دارم ، اما به يكى از افراد مرجئه بدهكارم چه مىفرمائيد ؟ حضرت فرمود : برو دَينت را ادا كن ، و مواظب باش خدا را با بر گردن داشتن دَين ملاقات نكنى ، به حقيقت كه مؤمن خيانت نمىورزد ! « 3 » معاوية بن وهب مىگويد : به حضرت صادق عليه السلام عرضه داشتم : به ما خبر رسيد مردى از انصار مُرد و بر عهدهء او دَين بود ، رسول خدا صلى الله عليه و آله بر او نماز نخواند و فرمود : شما مردم هم بر او نماز نخوانيد تا دَين او را بپردازند . امام فرمود : صحيح است . « 4 » حضرت صادق عليه السلام فرمود : خَفِّفُوا الدَّيْنَ فَانَّ فِى خِفَّةِ الدَّيْنِ زِيادَةَ الْعُمْرِ . « 5 » قرض و دَين را سبك كنيد كه در سبكى دَين ، طول عمر است .

--> ( 1 ) - بحار الأنوار : 7 / 274 ، باب 11 ، حديث 46 ؛ علل الشرايع : 2 / 528 ، باب 312 ، حديث 6 . ( 2 ) - بحار الأنوار : 100 / 142 ، باب 2 ، حديث 9 ؛ علل الشرايع : 2 / 528 ، باب 312 ، حديث 6 . ( 3 ) - تهذيب الأحكام : 6 / 184 ، باب 81 ، حديث 7 ؛ وسائل الشيعة : 18 / 324 ، باب 4 ، حديث 23772 . ( 4 ) - بحار الأنوار : 100 / 143 ، باب 2 ، حديث 12 ؛ علل الشرايع : 2 / 590 ، حديث 37 . ( 5 ) - مستدرك الوسائل : 13 / 387 ، باب 1 ، حديث 15680 ؛ الأمالى ، شيخ طوسى : 667 ، حديث 1396 .