شيخ حسين انصاريان
372
تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى)
خشم و غضب در صورتى كه براى دفاع از خود در برابر خطر و دفاع از اسلام در مقابل كفّار به كار گرفته نشود حالتى شيطانى و آثار و عواقبش خطرناك و زمينهاى براى آلوده شدن به گناهان كبيره است . در صورتى كه براى دفاع از خود و مردم مؤمن و به خصوص دفاع از حريم قرآن و اسلام به كار گرفته شود ، حالتى الهى و آثار و عواقبش بسيار عالى و زمينهاى براى انجام گرفتن پرمنفعتترين عبادت در پيشگاه حضرت ربّ العزّه است . خشم و غضبِ مطلوب ، خشمى است كه همپاى با داورى عقل بوده و هماهنگ با دين به مرحلهء اجرا درمىآيد . خشم و غضب توازن خود را از عقل و دين مىتواند كسب كند و در سايهء رهنمود اين دو قدرت آن استقامت و موازنهاى را تحقّق بخشد كه همهء بندگان خدا به چنين استقامت و توازن دعوت شده و بدان مكلّف هستند : و آن عبارت است از انتخاب امور زندگى هماهنگ با آيين الهى . كسى كه خشم اوبه سستى مىگرايد ، روان او گرفتار ضعف و كم توازنى است و گويا سستى و ضعف غضب نمايانگر فرومايگى و خوارى شخصيت روانى انسان و نشانهء پذيرايى از ظلم و تجاوز است . و نيز كسى كه از نظر روانى به خشم مفرط گرايش دارد اين حالت روانى ، وى را به بىباكى و رفتارهاى زشت و ناخوشايند سوق مىدهد . « 1 » راه علاج غضب اگر كسى دچار مرض خطرناك خشم و غضب باشد ، در صورتى كه علاقه نشان بدهد و به پذيرفتن نسخهء شفابخش الهى كه از زبان قرآن و حديث تنظيم شده تن دهد و به قبول دستورهاى الهيّه برخيزد و آن دستورهاى را با جان و دل به كار بندد ،
--> ( 1 ) - روانشناسى اسلامى : 156 .