عيسى رواسى و احمد بن ابى بِشْر سرّاج . افكار انحرافى بنيان‌گذاران مكتب وقف كه برخى از آنان از چهره‌هاى سرشناس و نزديك به امامان عليهم السلام بودند ، پيامدهاى ناگوارى در جامعه شيعى بر جاى گذاشت كه كمترين آن ، تضعيف جايگاه امامت ، ايجاد اختلاف ميان مسلمانان و مشغول ساختن افكار عمومى به مسائل انحرافى و غفلت از نيرنگ هاو توطئه‌هاى اساسى دشمن و مشغول ساختن بخشى از وقت پيشواى هشتم جهت پاسخگويى به شبهات واقفيّه و برملا كردن چهره‌هاى شيطانى آنان بود . از اين رو ، امامان عليهم السلام از اين جريان به فتنه تعبير كرده‌اند . « 1 » امام رضا عليه السلام در حكومت هارون حضرت رضا عليه السلام ده سال آغاز امامت خود را در حكومت هارون سپرى كرد و با توجه به شرايط سياسى - فرهنگى ياد شده ، دعوت خود را آشكار ساخت و در دو محور سياسى و فرهنگى در برابر هر دو جبههء مخالف ، يعنى دستگاه خلافت عباسى و گروه‌هاى منحرف از خطّ امامت به مبارزه علنى و اصولى برخاست . فعّاليّت‌هاى سياسى امام عليه السلام در آغاز امامت به قدرى متعرضانه بود كه از يك سو ، ياران حضرت بر جان او بيمناك شده از آن گرامى خواستند راه تقيّه در پيش گيرد « 2 » ؛ از سوى ديگر درباريان و مزدوران هارون از تلاش‌هاى سياسى آشكار امام عليه السلام احساس خطر كرده و بارها از او نزد خليفه سعايت نمودند . « 3 » حضرت رضا عليه السلام بدون توجه به نصيحت ياران و سعايت دشمنان به فعّاليت‌هاى روشنگرانه خود درباره اساسىترين و جنجال برانگيز ترين مسأله روز يعنى مسأله رهبرى ادامه داد و با صراحت و قدرت ، خود را پيشواى جامعه معرفى كرد . علّت پافشارى امام عليه السلام بر اين سياست اين بود كه امامت شيعى در آن شرايط حسّاس از هر سو مورد شبيخون قرار گرفته بود و چنانچه امام عليه السلام به تثبيت و تحكيم پايه‌هاى آن نمىپرداخت

--> ( 1 ) - ر . ك : رجال كشى ، ج 2 ، ص 758 ، رديف 866 و معجم رجال الحديث ، ج 3 ، ص 176 . ( 2 ) - ر . ك : عيون اخبارالرضا عليه السلام ، ج 2 ، ص 246 و بحارالانوار ، ج 49 ، ص 115 . ( 3 ) - ر . ك : همان مدارك ، ص 246 و 115 .