عظيم عظيم پور
183
امام على (ع) در نهج البلاغه (فارسى)
« . . . إِلَيْكِ عَنىِّ يَا دُنْيَا فَحَبْلُكِ عَلَى غَارِبِكِ ، قَدِ انْسَلَلْتُ مِنْ مَخَالِبِكِ ، وَ أَفْلَتُّ مِنْ حَبَائِلِكِ ، وَ اجْتَنَبْتُ الذَّهَابَ فِى مَدَاحِضِكِ . » « 1 » ؛ دنيا ! از من دور شو كه مهارت بر دوشت نهاده است ، و من از چنگالت به در جستهام و از ريسمانهايت رستهام و از لغزشگاههايت دورى گزيدهام . و در عبارتى ديگر در خطاب به دنيا مىفرمايد : « وَ اللَّهِ لَوْ كُنْتِ شَخْصاً مَرْئيّاً وَقالِباً حِسِيّاً لَأَقَمْتُ عَلَيْكِ حُدودَ اللَّهِ فِى عِبَادٍ غَرَرْتِهِمْ بِاْلَامَانِىّ وَ أُمَمٍ أَلْقَيْتِهِمْ فىِ الْمَهَاوِى و . . . » « 2 » ؛ به خدا اگر كالبدى ديدنى و قالبى حس كردنى بودى ( تو را وانمىگذاشتم ) و حدّ خدا را در بارهات برپا مىداشتم . به كيفر بندگانى كه آنان را با آرزوها دستخوش فريب ساختى و مردمانى كه آنها را در جايگاههاى هلاكت انداختى و . . . دنياى امام با برداشت كمتر و بازدهى بيشتر در دنيايى كه بسيارى از انسانها در راه رسيدن به لذيذترين خوراكها و زيباترين پوشاكها و بهره بردن از لذتهايى كه گذرا و فانى و تبعات و آثارش باقى است ، دست به هر نيرنگ و حيلهاى مىزنند و در اين راه از هيچ فساد و گناهى فروگذار نمىكنند ، پيشواى معصوم شيعيان ، على ( ع ) با دو پيراهن و دو گِردهء نان جوين بسر مىبرد ، در حالى كه دسترسى به همه نعمتهاى دنيا را دارد و مىتواند از بهترين خوردنىها و پوشيدنىها بهرهمند شود امّا قناعت را ترجيح داده و صبر در برابر مشكلات را پيشه خود ساخته است و در قسمتى از نامهء خود به عثمان بن حنيف انصارى ، اين گونه زيستن را بزرگترين فضيلت در راه رسيدن به كمال و رستگارى مىداند و مىفرمايد : « . . . أَلا وَ إِنَّ إِمَامَكُمْ قَدِ اكْتَفَى مِنْ دُنْيَاهُ بِطِمْرَيْهِ ، وَ مِنْ طُعْمِهِ بِقُرْصَيْهِ . أَلَا وَ انَّكُمْ لَا تَقْدِرُونَ عَلَى ذَلِكَ وَلَكِنْ أَعِينُونِى بِوَرَعٍ وَ اجْتِهَادٍ وَ عِفَّةٍ وَسَدَادٍ . فَوَ اللَّهِ مَا كَنَزْتُ مِنْ
--> ( 1 ) . نهج البلاغه ، نامه 45 . ( 2 ) . همان