قدرت اللّه بهرامى / محمد رضا مومن
57
نظام سياسى اجتماعى اسلام (فارسى)
اميرالمؤمنان ( ع ) در مورد ويژگيهاى زمامدار شايسته مىفرمايد : « ايُّهَا النَّاسُ ، انَّ احَقَّ النّاسِ بِهذا اْلَامْرِ اقْواهُمْ عَلَيْهِ وَاعْلَمُهُمْ بِامْرِ اللَّهِ فِيهِ » « 1 » اى مردم ، شايسته ترين مردم به زمامدارى ، نيرومندترين آنها بر اين امر و داناترين ايشان به حكم خداوندى در آن است . همچنين آنچه كه در احاديث مربوط به حاكميت و لايت فقيه آمده ، نظير « رواةحديثنا » ، « من كان من الفقها » ، « نظر فى حلالنا و حرامنا و عرف احكامنا » و « الفقهاءحكام على الناس » دلالت بر لزوم شرط فقاهت در زمامدار مىكند . 5 - قدرت و حسن رهبرى با حصول فقاهت و اجتهاد و داشتن عدالت ، صلاحيت تصدى مقام رهبرى براى شخص ايجاد نمىشود ، بلكه چنين كسى بايد داراى قدرت و حسن ولايت نيز باشد . منظور از قدرت ، توانايى جسمى و روحى لازم مىباشد و منظوراز حسن ولايت ، مديريت ، تدبير ، شجاعت و صفاتى از اين قبيل است . در قرآن كريم برداشتن قدرت و كفايت لازم براى هركارى تأكيد شده است . « 2 » پيامبراكرم ( ص ) در مورد ضرورت وجود حسن ولايت در زمامدار مىفرمايد : « لا تُصْلَحُاْلِامامَةُ الَّا لِرَجُلٍ فيهِ ثَلاثُ خِصالٍ : . . . وَ حُسْنُ الْوِلايَةِ عَلىَ مَنْ يَلى » « 3 » پيشوايى و رهبرى سامان نمىيابد ، مگر با شخصى كه داراى سه ويژگى باشد : . . . و حسن زمامدارى بر كسى كه بر او حكومت مىكند . اميرمؤمنان ( ع ) نيز قدرت را يكى از شرايط رهبرى ذكر كرده است . « انَّ احَقَّ النَّاسَ بِهذا اْلَامْرِ اقْواهُمْ عَلَيْهِ » « 4 » شايسته ترين مردم به امر زمامدارى نيرومندترين آنها به اين امر است .
--> ( 1 ) - نهجالبلاغه ، صبحى صالح ، خطبهء 173 . ( 2 ) - ر . ك . بقره ( 2 ) آيهء 247 ؛ يوسف ( 12 ) ، آيهء 55 ؛ قصص ( 28 ) ، آيهء 26 و نمل ( 27 ) آيهء 39 . ( 3 ) - اصول كافى ، ج 1 ، ص 407 . ( 4 ) - نهج البلاغه ، صبحى صالح ، خطبهء 173 .