جمله : جهاد : قرآن جهاد مالى را همانند جهاد بدنى مىشمرد و كسانى كه بخشى از هزينه‌هاى جنگى و نيازهاى مالى جبههء حق را تأمين مىكنند ، سلاح بر دوشان خط مقدّم مىداند : « فَضَّلَ اللّهُ الْمُجَاهِدِينَ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ عَلَى الْقَاعِدِينَ دَرَجَةً » « 1 » خداوند كسانى را كه با مال و جان خود جهاد نمودند بر قاعدان [ ترك‌كنندگان جهاد ] برترى مهمّى بخشيده است . حجّ : واجب شدن حجّ ، مشروط به داشتن استطاعت مالى است : « وَلِلّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا » « 2 » براى خدا بر مردم است كه آهنگ خانهء ( او ) كنند ، آنانى كه توانايى رفتن به سوى آن را دارند . كسى كه توان مالى ندارد ، اين عمل عبادى ، بسادگى برايش امكان‌پذير نيست . قرض الحسنه : اعطاى وام و قرض الحسنه ، در رديف صدقه آمده و بطور مستقيم مورد امر و تأكيد قرار گرفته است : « لَا خَيْرَ فِي كَثِيرٍ مِن نَجْوَاهُمْ إِلَّا مَنْ أَمَرَ بِصَدَقَةٍ أَوْ مَعْرُوفٍ » « 3 » در بسيارى از سخنان درگوشى ( و جلسات محرمانهء ) آنان ، خير و سودى نيست ، مگر كسى كه ( به اين وسيله ) امر به كمك به ديگران يا كار نيك بكند . امام صادق عليه السلام مىفرمايد : « انَّ الْمَعْروفَ الْقَرْضُ وَ انَّمَا حَرَّمَ الرِّبا لِيَتَقارَضَ النَّاسُ » « 4 » مقصود از معروف [ در اين آيه ] قرض دادن به يكديگر است و خداوند ربا را حرام كرده است تا مردم به يكديگر قرض بدهند . دادن وام به نيازمندان و برخوردارى از ثواب و پاداش اخروى آن ، با داشتن مال و

--> ( 1 ) . نساء ( 4 ) ، آيهء 95 . ( 2 ) . آل عمران ( 3 ) ، آيهء 97 . ( 3 ) . نساء ( 4 ) ، آيهء 114 . ( 4 ) . كنز العرفان ، مقداد سيورى ، ص 59 ؛ سلسلة ينابيع الفقهية ، ج 15 ، ص 25 .