جعفر وفا
25
ثروت از ديدگاه قرآن (فارسى)
« السُّكْرُ ارْبَعُ سَكَزاتٍ : سُكْرُ الشَّرابِ و سُكْرُ الْمالِ وَ سُكْرُ النَّوْمِ وَ سُكْرُ الْمُلْكِ » « 1 » مستى بر چهار نوع است : مستى شراب ، مال ، مستى خواب و مستى سلطنت . مستى مال ، ناشى از عشق و علاقهء زياد به آن است ، چرا كه حُبّ مفرط ، انسان را كور و كر مىكند و وى را از معايب و مفاسد محبوبش بىخبر مىسازد . حضرت امام صادق عليه السلام فرمود : اميرمؤمنان عليه السلام طى نامهاى به يكى از يارانش چنين سفارش كرد : « فَارْفَضِ الدُّنْيا فَانَّ حُبَّ الدُّنْيا يُعْمى وَ يُصِمُّ وَيُبْكِمُ » « 2 » دنيا را رها كن كه حبّ دنيا انسان را كور و كر و لال مىكند . عاشق دلباختهء دنيا با چشم واقعبين مىبيند و گوش و هوش و عقل و وجدانش تحتالشعاع حبّ مال و دنياپرستى قرار مىگيرد . حضرت على عليه السلام مىفرمايد : « اقْبَلُوا عَلى جيفَةٍ افْتَضَحُوا بِأَكْلِها وَاصْطَلَحُوا عَلى حُبِّها ، وَ مَنْ عَشِقَ شَيْئاً اعْشى بَصَرَهُ وَ امْرَضَ قَلْبَهُ » « 3 » ( آن مردم دنياپرست ) به خوردن لاشهاى روى آوردند كه با خوردنش رسوا شدند و بردوستى آن لاشه اتّفاق كردند ؛ و هركس به چيزى عشق بورزد ، بينايىاش را مختل و قلبش را بيمار مىكند . فساد اخلاقى ثروت اندوزى و مال پرستى زمينهساز غرور و فخرفروشى و بسيارى از گناهان ديگر است . بگونهاى كه شخص « مُتكاثر » و سرمايهدار ، ديگران را تحقير مىكند و به فكر و انديشهء آنان اهميّتى نمىدهد . قرآن به چنين كسانى وعدهء عذاب داده ، مىفرمايد : « وَيْلٌ لِكُلِّ هُمَزَةٍ لُّمَزَةٍ * الَّذِي جَمَعَ مَالًا وَعَدَّدَهُ » « 4 » واى بر هر عيبجوى مسخرهكنندهاى ! همانكس كه مال فراوانى جمعآورى و شماره كردهاست .
--> ( 1 ) . خصال ، شيخ صدوق ، ج 2 ، ص 636 . ( 2 ) . بحارالانوار ، ج 73 ، ص 75 . ( 3 ) . نهج البلاغه ، صبحى صالح ، خطبهء 109 ، ص 159 . ( 4 ) . همزه ( 104 ) ، آيات 1 - 2 .