جعفر وفا

26

ثروت از ديدگاه قرآن (فارسى)

در اين آيه ، ارتباط ميان جمع مال زياد و انحراف اخلاقى ، به خوبى روشن است . حضرت على عليه السلام نيز مىفرمايد : « اعْلَمُوا انَّ كَثْرَةَ الْمالِ مَفْسَدَةٌ لِلدّينِ وَ مَقْساةٌ لِلْقُلُوبِ » « 1 » بدانيد كه فراوانى ثروت ، سبب تباهى دين و سختى دل‌هاست . حضرت امام صادق عليه السلام فرمود : خداوند به حضرت موسى عليه السلام فرمود : اى موسى ! بسان ستمگران و كسانى كه دنيا را پدر و مادر خود مىگيرند ، به دنيا تكيه مزن ( و به آن تمايل نكن ) و بدان كه سرآغاز فتنه و فساد حبّ دنياست و بر هر كس به جهت داشتن مال زياد غبطه مخور ، زيرا ثروت زياد از آن جهت كه حقوق واجب به دنبال دارد ، موجب گناه زياد مىگردد . « 2 » همان امام عليه السلام اين معنا را با مثالى زيبا چنين ترسيم مىكند : فساد و ضرر مال‌دوستى و دنياطلبى نسبت به دين مسلمان كمتر از ضرر دو گرگ ، به گلّهء بىچوپانى نيست كه يكى از اوّل و ديگرى از آخر به آن حمله كند . « 3 » نگون بختى اخروى برخى از پيامدهاى ناگوار ثروت اندوزى در آخرت معلوم مىشود ، از جمله : الف - سختى حساب : حضرت امام كاظم عليه السلام از پيامبر اسلام نقل مىكند كه فرمود : « ما قَرُبَ عَبْدٌ مِنْ سُلطانٍ الّا تَباعَدَ مِنَ اللَّهِ تَعالى وَ لاكَثُرَ مالُهُ الَّا اشْتَدَّ حِسابُهُ . . . » « 4 » بنده‌اى به پادشاه [ ظالمى ] نزديك مىشود ، جز اين كه از خداوند دور مىگردد و مال شخصى فزونى نمىيابد ، مگر اين كه حسابش در قيامت سخت مىشود . ب - محروميّت از بهشت : از حضرت عيسى عليه السلام نقل شده كه فرمود : « . . . وَ لَدُخُولُ جَمَلٍ فى سَمِّ الْخِياطِ ايْسَرُ مِنْ دُخُولِ غَنِىٍّ فِى الْجَنَّةِ » « 5 »

--> ( 1 ) . تُحف العقول ، ص 141 . ( 2 ) . اصول كافى ، ج 2 ، ص 135 . ( 3 ) . همان . ( 4 ) . بحارالانوار ، ج 72 ، ص 67 . ( 5 ) . عُدّة الدّاعى ، ابن‌فهد حلّى ، ص 113 .