در اين دوران سخت ، امامان معصوم ( ع ) از هر فرصتى براى جلوگيرى از ادامه فساد و تباهى بنى اميّه تلاش كردند ؛ امّا نهضت همه جانبه در عصر معاويه ميسّر نبود . با مرگ وى در سال 60 هجرى و آغاز سلطنت يزيد فرصتى پديد آمد كه امام حسين ( ع ) بر ضد آن كانون فساد و ظلم و زورگويى قيام نمايد . امام حسين ( ع ) براى نجات اسلام و مسلمانان از دست عناصر فاسد اموى قيام كرد . اگر اين حركت الهى با هر توجيهى انجام نمىشد ، حتى نامى از اسلام ، در تاريخ باقى نمىماند . در اين جا ، ماهيت معاويه و يزيد و برخى از كارگزاران فاسد آنان را مورد ارزيابى قرار مىدهيم تا اين حقيقت كه آنان درصدد وارونه ساختن اسلام بودند روشن‌تر شود . 1 - 2 . شخصيت و شيوه حكومتى معاويه معاويه داراى شخصيت عجيب و پيچيده‌اى بود . او در حيله‌گرى و دسيسه‌چينى سرآمد روزگار خويش بود و براى دست‌يابى به قدرت هر جنايت و خيانتى را مرتكب مىشد . او مسبّب اصلى حوادثى چون قتل « عثمان » ، « جنگ جمل » ، « جنگ صفين » و « نهروان » است كه در آنها هزاران نفر از مسلمانان به شهادت رسيدند . و هزاران انسان جاهل و نادانِ فريب خورده به هلاكت افتادند . اگر از گذشته سياه معاويه و دشمنىهاى او و پدرش با پيامبر ( ص ) بگذريم ، مخالفت او در برابر خليفه بر حق و امام واجب الاطاعه‌اى چون اميرالمؤمنين ( ع ) در محكوميت وى از لحاظ اعتقادى و سياسى كفايت مىنمايد و او را تا حدّ يك ياغى و فتنه‌گر كه اسلام جواز قتل وى را داده است تنزّل مىدهد . قبل از اينكه به خيانت‌هاى وى بپردازيم ، برخى از نامه‌هاى امام على ( ع ) را نقل مىكنيم كه به خوبى هويت معاويه را براى جامعه و تاريخ تعريف كرده است : امير مؤمنان ( ع ) ضمن نامه‌هايى كه به معاويه نوشته است او را چنين معرّفى مىكند : اى معاويه ! از كى شما ( بنى اميّه ) لياقت فرمانروايى و حكمرانى بر مردم داشتيد و كى مىتوانستيد زمامدار مسلمانان باشيد در حالى كه نه سابقه خوبى داريد و نه هيچ فضيلت و بزرگوارى بر شما به ثبت رسيده است . به خدا پناه مىبريم از برقرارى گذشته‌هاى بدبختى و