پژوهشكده تحقيقات اسلامى

226

زمينه هاى قيام امام حسين (ع) (فارسى)

و در اشعارى كه به آن حضرت ( ع ) نسبت داده‌اند ، علوّ همّت و بىنيازى خودش را از مخلوق در قالبى زيبا اظهار فرمود : اغْنِ عَنِ الَمخْلُوقِ بِالْخالِقِ * تَغْنَ عَنِ الْكاذِبِ بِالصَّادِقِ وَاسْتَرْزِقِ الرَّحْمنَ مِنْ فَضْلِهِ * فَلَيْسَ غَيْرَ اللَّهِ مِنْ رازِقٍ مَنْ ظَنَّ انَّ النَّاسَ يَغْنُونَهُ * فَلَيْسَ بِالرَّحْمنِ بِالْواثِقِ « 1 » اين ويژگى امام حسين ( ع ) ، در جوامع عربى كه به فصاحت و بلاغت اهميّت زيادى مىدادند ، مورد توجّه قرار داشته و در ساختن جايگاه علمى و اجتماعى آن حضرت ( ع ) مؤثر بوده است . عزّت نفس حسين بن على ( ع ) يكى از ويژگىهاى شخصى امام حسين ( ع ) كه در پيدايش نهضت خونين عاشورا مؤثر بوده است ، علوّ همّت ، كرامت نفس و عزّت‌طلبى آن حضرت ( ع ) بوده است . وجود اين روحيه در حضرت ( ع ) مانع از تن دادن او به پستى و دنائت و پذيرش ستم و تحمّل سلطهء باطل و سكوت در برابر تعدّى و زير بار منّت دونان رفتن و تسليم فرومايگان شدن بود . وقتى والى مدينه ، بيعت با يزيد را مطرح كرد ، امام ( ع ) با يادآورى پليدىها و زشتىهاى يزيد ، فرمود : فَمِثْلى لا يُبايِعُ مِثْلَهُ « 2 » كسى همچون من ، با شخصى چون او بيعت نمىكند ! و در جاى ديگر ، با ردّ پيشنهاد تسليم شدن فرمود :

--> ( 1 ) - همان ، ص 621 . با پيوستن به خالق ، از مخلوق بى نيازى جو تا با پيوستن به راستگو ، از دروغپردازى بىنياز شوى . و از فضل خداى رحمان روزى طلب ، كه جز خداوند روزى دهنده‌اى نيست . هر كس پندارد كه مردم وى را بى نياز توانند كرد بى شك به خداى رحمان وثوق و اطمينان ندارد . ( 2 ) - مقتل الحسين ( ع ) خوارزمى ، 184 .