پژوهشكده تحقيقات اسلامى
59
زمينه هاى قيام امام حسين (ع) (فارسى)
تقسيممىشدند . « 1 » استاد مطهّرى در اين باره مىنويسد : « در دوران جاهليت ، يك زندگى طبقاتى عجيبى بر آن جامعه حكومت مىكرد . گويى اصلًا فقرا آدم نبودند تا چه رسد به غلامان و بردگان . آنها كه اشراف و اعيان و به تعبير قرآن ، مَلأ بودند خودشان را صاحب و مستحق همه چيز مىدانستند و آنهايى كه هيچ چيز نداشتند ، مستحق چيزى نمىشدند . » « 2 » اين از مسلّمات تاريخ است كه وقتى پيام اسلام منتشر شد طبقات محروم بيش از ديگران دعوت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله را لبّيك گفتند . به همين جهت برخى از اشراف به پيغمبر صلى الله عليه و آله مىگفتند آيا مىدانى عيب كار تو در كجاست ؟ و چرا ما حاضر نيستيم رسالت تو را بپذيريم ؟ براى اينكه تو آدمهاى فقير و ناتوان را اطراف خودت جمع كردهاى . اگر مىخواهى ما ايمان بياوريم بايد اينها را از خود دور كنى . خداوند متعال مىفرمايد به اينها بگو : « وَ ما انَا بِطارِدِ الْمُؤْمِنينَ » « 3 » من كسى را كه ايمان داشته باشد [ به جرم اينكه غلام يا فقير است ] طرد نمىكنم . همچنين مىفرمايد : « وَ لا تَطْرُدِ الَّذينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَدوَةِ وَالْعَشِىِّ يُريدُونَ وَجْهَهُ » « 4 » و كسانى را كه صبح و شام خدا را مىخوانند ، و جز ذات پاكِ او نظرى ندارند از خود دورمكن . اين مطالب نشان دهندهء اين حقيقت است كه اشراف حاضر نبودند حتّى دينشان مشابه دين فقراء و غلامان باشد . برخى از افراد اين طبقه اجتماعى تا آخرين لحظه با اسلام مبارزه كردند و پس از فتح مكه از روى خوف و طمع منافقانه اسلام آوردند چنانكه همين « توانگران خوشگذران » در برابر انبياء سلف نيز ايستادند و مانع اصلاحات آنها شدند . خداوند متعال درباره اين گروه مىفرمايد :
--> ( 1 ) - تاريخ الجاهليه ، عمر فروخ ، ص 152 . ( 2 ) - حماسه حسينى ، شهيد مرتضى مطهرى قدس سره ، ج 1 ، ص 252 . ( 3 ) - شعراء ( 26 ) ، آيهء 114 . ( 4 ) - انعام ( 6 ) ، آيهء 52 .