اتقان و صلابت ممشاى علّامه طهرانى مرهون توغّل ايشان در علوم حكمى و . . . اتقان و صلابت طريق و ممشاى علّامهء طهرانى كه هيچ مجالى را براى تنزّل از توحيد و ولايت به كثرت و نشئهء متنازلهء آن نمىگذارد ، حاصل دو تجربه حياتى علمى و عملى و فوق‌العاده متين در وجود مبارك آن بزرگوار بود . اوّل : توغّل در علوم حكمى و فلسفى و عرفان نظرى و وصول به رمز حيات و مبدأ وجود از طريق برهان ، و لحاظ اين مسأله بعنوان يك اصل مسلّم و خدشه ناپذير در نظام تربيتى و تكامل نفوس . همچنين تضلّع و مهارت ايشان بر منابع وحى و كلمات عُلياى حضرات معصومين صلوات الله عليهم أجمعين است كه به تأييد جنبهء اولى و تكميل آن مىپردازد . و در اين راستا استعداد ذاتى آن بزرگوار در تلقّى مبانى ركين و اصول متقنه و تهيُّأ خارق عادت ايشان ، چنانچه بارها مرحوم علّامهء طباطبائى به ايشان مىفرمود : « آقا سيّد محمّد حسين ! من نمىتوانم پاسخ به سؤالات شما را سر درس بدهم . » از يك طرف ، و فاعليّت تامّهء استاد الكلّ فى الكلّ علّامهء دهر ، حضرت علّامهء طباطبائى - رضوان الله عليهما - در دروس حكمت و تفسير و فقه الحديث و كذلك ساير اساتيد بزرگوار آن جناب از طرف ديگر نقش اساسى را در تحقّق تجربهء اولى ايفاء كردند . و امّا تجربهء دوّم : عبارت از سلوك عملى با آخرين استاد خود و كاملترين و راقىترين آنان يعنى حضرت حدّاد - قَدّس الله نَفسَه الزَّكيّه - بود . مرحوم حدّاد چنان متوغّل در توحيد بود كه ابداً به غير او تنازل نمىنمود . در قلبش جز حقيقت احديّت و بر زبانش جز ياد و ذكر و ورد او چيز ديگرى نبود . حتّى اقرب از سلسله علل و اسباب يعنى عوالم ربوبى و عالم ارواح و حجب قريبه و عالم ملائكهء مقرّب در مجلس ذكر و كلام او راهى نداشتند . و اگر گاهى شخصى سخنى از مراتب علياى عوالم ربوبى و عروج ملائكهء مقرّب چون جبرائيل امين و غيره به ميان مىآورد ، مىفرمود : ما را با اين مطالب چه كار ؟ ما در جائى به سر مىبريم كه جبرائيل امين را توان طيران و صعود بدان ذروهء علياء مستحيل است . در تمام مدّت حيات خود نه