السيد محمد محسن الطهراني
66
حريم قدس (فارسى)
و نيز راه شناخت پروردگار به صرف درس و بحث و مطالعه و تدقيقات غير متعارف و تحقيقات خارج از ضابطه و افاده كه دأب و روش اهل تحقيق است نيست ؛ زيرا جميع اين طرق و مكاتب ظلماتى هستند بعضى بالاى بعض ديگر ، آن چنان ظلمتى كه انسان حتّى قادر نيست دست خود را تشخيص دهد . و كسى كه خداى متعال براى او نور هدايت و بصيرت قرار نداده است ، هيچ نورى در او وجود نخواهد داشت ( و راه او در ظلمات ، و اطوار و گفتار و منش او در عالم ظلمت و انانيّت خواهد بود ) . بلكه اين نوع از معرفت بر اساس يقين و شهود است ، و نتيجهء همان نور و ضيائى خواهد بود كه خداى متعال در قلب مؤمن قرار مىدهد و با آن حقّ را از باطل ، مجاز را از واقع ، و اصل را از اعتبار ، و نور را از ظلمت ، و خدا را از شيطان تمييز مىدهد . بواسطهء اتّصال او به عالم طهارت و قدس ، و خلوص باطن و صفاى قلب او به جهت رياضات و مجاهدات شرعيّه ، از جهل و اخلاق نكوهيده و حبّ رياستها و بلندمنشىها و توجّه به مادّه و خلود در آن و سرسپردگى به زخارف عالم دنيا رسته و پا به عرصهء حقيقت و اتقان مىگذارد . و به تحقيق من بسيار استغفار مىكنم از خداى رؤوف و آمرزنده ، بواسطهء از دست دادن مقدارى از سرمايهء عمر و نعمت حيات خود را در فراگيرى آراء و افكار بىمايهء عدّهاى فيلسوفنما و اهل جدل از متكلّمين ، و دقّت در مطالب سست و بىاساس آنان و يادگيرى روش ناپسند آنان در مقام بحث و جدل ، تا اينكه در آخر الأمر توفيق و