الشيخ رسول جعفريان وديگران

337

نقد و بررسى منابع سيره نبوى (فارسى)

خود ، مقاومت قريش در مقابل دعوت پيامبر و تكذيب ايشان ، تحت فشار بودن مسلمين و شكنجهء آنان ، هجرت مسلمانان به حبشه ، تحريم اقتصادى مسلمانان در شعب ابو طالب ، وفات حضرت خديجه ( س ) و ابو طالب ، سفر پيامبر به طائف ، بيعت عقبهء اول ، بيعت عقبه دوم ، هجرت مسلمانان به مدينه و هجرت پيامبر ( ص ) به مدينه . در فصل سوم ، با بيان امور داخلى مدينه و تأسيس دولت از طرف پيامبر ( ص ) ، به پيمان برادرى ( مؤاخات ) ، ساخت مسجد جامع و مسجد قبا و نيز تدوين نوشته‌اى ( به عنوان قانون اساسى و نظام نامهء مدينه ) براى ارتباط اجتماعى مدينه اشاره كرده است . در فصل چهارم ، به جايگاه يهود و منافقين از نظر اسلام اشاره كرده ، دربارهء يهوديان ، موضوعاتى چون : جايگاه يهود مدينه از نظر اسلام و پيامبر ( ص ) ، پيمان شكنى يهود ، طرد يهود از طرف پيامبر ، تبعيد بنى قينقاع از مدينه ، كشتن كعب بن اشرف ، اخراج بنى نضير از مدينه ، غزوهء بنى قريظه ، غزوهء خيبر ، صلح اهل فدك ، غزوهء وادى القرى و صلح اهل تيماء و در مورد منافقين ديدگاه پيامبر را نسبت به آنان مطرح كرده است . در فصل پنجم ، به كارهاى نظامى پيامبر ( ص ) پرداخته ، پس از ذكر مطالبى دربارهء اهداف جنگ در اسلام و انواع آن ، آماده‌سازى نيروها براى جنگ و سياست پيامبر ( ص ) در ميدان جنگ ، به آغاز عمليات نظامى پيامبر اشاره كرده ، موضوعاتى چون محاصرهء اقتصادى ، سريه‌هاى سال اول هجرت ، سريهء عبد اللّه بن جحش يا نخله ، غزوهء بدر كبرى ، غزوات و سريه‌هاى بين بدر و احد ، چون : غزوهء بنى سليم ، غزوهء سويق ، غزوهء بحران ، سريهء زيد بن حارثه در قرده ، جنگ احد ، سرايا و غزوات بين احد و خندق ، چون : سريهء ابو سلمة بن عبد الاسد ، سريهء عبد اللّه بن أنيس و جنگ خندق ( احزاب ) را مطرح كرده است . در فصل ششم ، به كارهاى پيامبر ( ص ) خارج از شبه جزيرهء عربستان و يكى شدن شبه جزيره اشاره كرده ، مطالبى مانند : صلح حديبيه و ثمرات آن ، فرستادگان پيامبر ، نتايج فرستادگان نامه‌ها به پادشاهان و اميران ، عمرة القضا و سرانجام ، سريهء مؤته و سريه‌هاى قبل و پس از آن را ذكر كرده است . وى در بخشى ديگر به يكى شدن شبه جزيرهء عربستان اشاره كرده ، موضوعاتى چون : پيمان شكنى و فتح مكه ، جنگ حنين ، غزوهء طائف ، غزوهء تبوك ، اعلان برائت و وفات رسول خدا ( ص ) را مورد بررسى قرار داده است . نويسنده در « ملحقات كتاب » ، برخى از جزئيات مطالب را كه در متن كتاب نيامده ،