آن نوعى ابتكار نشان داده است . وى مىنويسد : « گمان نمىكنم تا به حال كسى در اين مورد بر من سبقت گرفته و يا به فكرش خطور كرده باشد . » « 1 » ب ) ويژگيهاى قسم چهارم ابن حجر در اين قسم از كتاب خود ، اوهام و خطاهاى كتب قبلى را تصحيح كرده است ، كه به چند نمونه از آنها اشاره مىشود : 1 . روشن كردن اين نكته كه برخى از افراد قبل از بعثت درگذشته‌اند ، در حالى كه اين افراد در بعضى از كتب به عنوان صحابى آورده شده‌اند ؛ مانند سيف بن ذى يزن پادشاه حمير . « 2 » 2 . بيان تحريف و تصحيف صورت گرفته در نامها ، كه به عنوان مثال در شرح حال سديد مولاى ابو بكر نوشته : « هكذا وقع فى التجريد و انما هو بالمعجمة » ؛ لذا ابن حجر شرح حال او را در حرف شين آورده است . « 3 » 3 . سقوط اسم از سند يا سقوط ادات كنيه و يا حرف جر و يا زيادتى اسم در نسب ، كه اين امور اسامى جديدى درست كرده و منجر به اشتباه مىشود ؛ « 4 » مثل « ابن » كه « و » قبل از آن آمده و يك اسم به دو اسم تبديل شده است « 5 » و يا مثل « مالك بن صفوان » كه « عن صفوان » ذكر شده است . 4 . تعدّد اسامى يا كنيه‌ها و عدم تمييز ميان آنها ، كه سبب شده است شرح حال وى در چند مورد آورده شود ، يك بار در بخش اسامى ، بار ديگر در القاب و يك بار هم در كنيه‌ها . تكرار اين موارد ، انسان را به اشتباه مىاندازد كه مقصود يك فرد است يا بيشتر ؛ در حالى كه در اصل يك فرد بيشتر نيست . همچنين مغايرت بين دو اسم يا دو كنيه يا بىاطلاعى از وجود دو لقب براى يك فرد ؛ مانند « عامر بن مالك كعبى » كه همان « قشيرى » است . ابن حجر قبل از پرداختن به شرح حال اصحاب ، سه فصل مهم را ، كه براى

--> ( 1 ) . اصابه ، ج 1 ، ص 3 . ( 2 ) . همان ، ج 3 ، ص 307 و 308 . ابن منده او را در زمرهء اصحاب ذكر كرده و گفته است كه او به پيامبر هديه داده است ، در حالى كه اين عمل توسط فرزند او زرعه صورت گرفته است . ( 3 ) . همان ، ج 3 ، ص 27 و ج 5 ، ص 302 . ( 4 ) . همان ، ج 3 ، ص 202 و ج 5 ، ص 170 . ( 5 ) . همان ، ج 5 ، ص 178 و 179 .