ولادتش اطلاعى در دست نيست ، ولى بعضى به استناد سماع او از وكيع بن جراح « 1 » . ( م . 197 ه . ) و اشعارش در مدح مأمون ، ولادت وى را بين سالهاى 187 - 190 ه . دانسته‌اند . « 2 » بلاذرى در محضر بزرگان و علماى مشهور بغداد به اندوختن دانش پرداخت و در محافل علمى و ادبى شركت جست ؛ از جمله اساتيد بغدادى او : مدائنى ، ابو عبيد ، مدينى ، محمد بن سعد ، مصعب زبيرى ، محمد بن حبيب بغدادى و وليد بن صالح هستند . سفرهايى به مراكز علمى ديگر مانند : كوفه ، بصره ، دمشق ، حمص و انطاكيه نيز داشته است . وى علاوه به شهره بودن در رشته‌هاى مختلف علوم ، زبان و ادب فارسى را به خوبى مىدانست و با شركت در نهضت ترجمه ، كتاب عهد اردشير را به عربى ترجمه كرد . « 3 » درخشش علمى او پس از مراجعت از شام به عراق ، متوكل را بر آن داشت تا وى را از نديمان ويژهء خويش گرداند . « 4 » بلاذرى خلفاى عباسى را از مأمون ( م . 218 ه . ) تا معتمد ( م . 279 ه . ) و به قولى تا معتضد ( م . 289 ه . ) درك كرد . « 5 » ورود او به دستگاه عباسى مانع از پرداختنش به تاريخ امويان نشد و نزديك به يك سوم كتابش را ، با 4 هزار و 447 روايت ، به تاريخ و تبارشناسى امويان اختصاص داد ، البته از بين خلفاى اموى ، تنها از عثمان و عمر بن عبد العزيز به عنوان خليفه ياد كرده است . « 6 » دوستى و همنشينى با ديگران ، در روح نقّادانه و صراحت لهجه‌اش تأثير نگذاشت . او سرانجام به هجوگويى روى آورد ؛ به گونه‌اى كه كسى از زبان او آسوده نبود و همين كار سبب از دست دادن دوستانش شد . « 7 » و سرانجام بر اثر خوردن ميوهء « بلاذر » و از دست دادن مشاعرش ، در سال 279 ه . در گذشت . « 8 »

--> ( 1 ) . بلاذرى ، انساب الاشراف ، ج 2 ، ص 35 . بلاذرى از احمد بن هشام بن بهرام ( م . 197 ه . ) نيز روايت كرده است ، ج 1 ، ص 214 . ( 2 ) . حمادى ، موارد البلاذرى ، ج 1 ، ص 47 و 48 ؛ سهيل زكار ولادت وى را بين سالهاى 170 - 180 دانسته است ( انساب الاشراف ، ج 1 ، مقدمه سهيل زكار ، ص ج ) و سزگين سالهاى 300 - 310 را آورده است ( سزگين ، تاريخ التراث العربى ، ج 1 ، جزء دوم ، ص 152 ) . ( 3 ) . ابن نديم ، الفهرست ، ص 124 و 305 ؛ ياقوت حموى ، معجم الادبا ، ج 5 ، ص 100 . ( 4 ) . ابن منظور ، مختصر تاريخ دمشق ، ج 3 ، ص 319 ؛ ذهبى ، سير اعلام النبلاء ، ج 13 ، ص 162 و 163 ؛ تاريخ التراث العربى ، ج 1 ، جزء دوم ، ص 152 . ( 5 ) . ذهبى ، تاريخ ، حوادث 271 - 280 ص 289 و 290 ، ابن حجر ، لسان ، ج 1 ، ص 490 ، ابن كثير ، البداية ، ج 11 ، ص 70 . ( 6 ) . موارد البلاذرى ، ج 1 ، ص 10 ، 12 و 18 ، دانشنامهء جهان اسلام ، ج 3 ، ص 702 « بلاذرى » . ( 7 ) . الفهرست ، ص 124 ، معجم الادبا ، ج 5 ، ص 92 - 99 . ( 8 ) . معجم الادبا ، ج 5 ، ص 92 .